هفته آینده درصورت رأی به استیضاح عبدالرضا رحمانیفضلی توسط نمایندگان در مجلس شورای اسلامی، بهدلیل نهمین تغییر شکلگرفته در کابینه دولت دوازدهم بر اساس اصل 136 قانون اساسی، این دولت باید دوباره از مجلس رأی اعتماد بگیرد.
سهشنبه هفتهگذشته(3 تیرماه) بود که وزیرکشور برای توضیح درباره برخی مسائل داخلی در صحن بهارستان حاضر شد. رحمانیفضلی در صحبتهایش از آسیبهای اجتماعی و مسائل مرزها و امنیت داخلی گفت و بر لزوم وحدت و انسجام تأکید کرد اما همین که صحبتهای او به پایان رسید، سیل تذکرات از موضوع اعتراضات آبان ۹۸ تا وضعیت معیشتی بهراه افتاد و نمایندگان با تب و تاب تندی انتقاداتشان را خطاب به وزیر کشور مطرح کردند؛ آتش این انتقادات آنقدر تند شد که نمایندهای درخواست دادگاهی کردن رحمانیفضلی را مطرح کرد. البته این اظهارات و تذکرات بیپاسخ نماند.
نماینده ملایر در واکنش به اظهارات رحمانی خطاب به وی گفت: چند روز پیش فردی مرا دید و پرسید آیا نماینده مجلس هستید؟ و من گفتم بله، از من پرسید خجالت نمیکشید که پراید ۸۰ میلیون شده است؟ من از این وضعیت خجالت میکشم، آقای وزیر کشور! آیا شما خجالت نمیکشید؟ حقوق کارگر حدود ۲ میلیون تومان است، پول پیش خانه بهطور متوسط متری ۴ میلیون تومان است و دلار در چند سال گذشته ۷ برابر شده است. من از این وضعیت خجالت میکشم، آیا شما خجالت نمیکشید؟
هادی بیگینژاد ادامه داد: ممکن است بگویید به شما چه ربطی دارد؟ در پاسخ باید بگویم که وقتی اتفاقی ناامنی ایجاد کند، متولی امر شما هستید، همانطور که در ماجرای بنزین متولی شما بودید. امروز مردم بهواسطه مشکلاتی که دارند، عصبانی هستند و دشمن تلاش میکند عصبانیت مردم را به بیرون آورده و آنها را به خیابان بکشد. منصوبان شما در استان پیگیر عصبانی نشدن مردم نیستند.
این عضو کمیسیون انرژی مجلس همچنین با اشاره به اقدامات آموزش و پرورش در همهگیری کرونا به ضعفهای این وزارتخانه اشاره کرد و خطاب به وزیر کشور گفت: بسیاری از ضعفهای این وزارتخانه قابل رفع بود اما وقتی به منصوبان شما رجوع میکردیم توجهی نمیکردند. منصوبان شما برای رفع مشکلات مردم در میدان نیستند. آنها حتی در میان مردم راه هم نمیروند، راه رفتن که دیگر پول نمیخواهد، اراده و غیرت میخواهد. شما از وحدت حرف میزنید اما بهنظرم با کسی که هیچ توجهی نمیکند نمیتوان وحدت داشت.
البته رحمانی پس از تذکرات نمایندگان مجدد در پشت تریبون قرار گرفت و با بیان طعنهآمیز اینکه اگر ما اصولگرا هستیم باید به اصول اخلاقی و رفتاری پایبند بوده و از آنها تبعیت کنیم، خطاب به نمایندگان مجلس گفت: صحبتهایی که دوستان درباره بحران داشتند حاکی از آن بود که از بحران هیچ اطلاعی ندارند. موضوع بنزین مصوبه سران قوا بود و در شورای عالی امنیت ملی و دولت مطرح شده بود.
تهیه طرح استیضاح وزیر کشور
با اینحال از اوایل هفته جاری شایعات و گمانهزنیهایی در رابطه با تهیه طرح استیضاح وزیر کشور توسط برخی نمایندگان مجلس یازدهم به گوش میرسد و این اخبار «از منبعی آگاه» انتشار یافته است.
به نقل از این منبع آگاه، آمده است که تعدادی از نمایندگان با محوریت اردشیر مطهری، نماینده گرمسار مشغول رایزنی و مذاکره برای تدوین طرح نهایی استیضاح وزیر کشور در محورهای «بیتدبیری در ماجرای افزایش قیمت بنزین در آبانماه ۱۳۹۸ که سبب تحمیل هزینههای بیجهت به نظام و مردم شد»، «بیضابطگی در انتخاب استانداران و فرمانداران و استفاده از افراد ناکارآمد و ضعیف در مدیریت استانداریها و فرمانداریها» و «بیکفایتی در مدیریت بحران» است.
با اینحال موضوع استیضاح رحمانیفضلی در این مجلس تازگی ندارد؛ زیرا در مجلس دهم در آذرماه 98 نیز بحث استیضاح وی مطرح شد. در آن مقطع 39 نماینده مجلس دهم از جمله علی مطهری خواستار استیضاح وزیر کشور بهدلیل عملکرد نامطلوب در ناآرامیهای آبانماه شدند.
با اینحال اگر رحمانیفضلی در مجلس دهم استیضاح میشد، دولت دوازدهم با دردسری که اکنون در کمین آن است، مواجه نبود. کابینه دولت حسن روحانی که تاکنون دستخوش ۸ تغییر بوده است، درصورت استیضاح رحمانیفضلی توسط نمایندگان مجلس یازدهم باید از مجلس رأی اعتماد بگیرد.
تغییرات از ابتدای دولت دوازدهم تاکنون:
1. سیدمحمد بطحایی، وزیر آموزش و پرورش (استعفا)، 2. مسعود کرباسیان، وزیر امور اقتصادی و دارایی (استیضاح) 3. سیدحسن قاضیزاده وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (استعفا) 4. علی ربیعی، وزیر تعاون، کار و امور اجتماعی (استیضاح) 5. عباس ،آخوندی وزیر راه و شهرسازی (استیضاح) 6. محمد شریعتمداری، وزیر صنعت، معدن و تجارت (استعفا)، ۷. محمود حجتی، وزیر جهاد کشاورزی (استعفا) 8. رضا رحمانی، وزیر صنعت، معدن و تجارت (برکناری).
طبق اصل 136 قانون اساسی، رئیس جمهور میتواند وزرا را عزل کند و در اینصورت باید برای وزیر یا وزیران جدید از مجلس رأی اعتماد بگیرد و درصورتیکه پس از ابراز اعتماد مجلس به دولت، نیمی از هیأت وزیران تغییر کنند، دولت باید مجددا از مجلس شورای اسلامی برای هیأت وزیران خود، تقاضای رأی اعتماد کند.
با اینحال ترکیب هیأت وزیران با اضافه شدن وزارت گردشگری از 18 به 19 رسیده است و از این رو مشخص نیست با استیضاح رحمانی دولت به حدنصاب برای ملزم شدن به گرفتن رأی اعتماد مجدد از مجلس میرسد یا خیر.
رحمانی هفته آینده در مجلس
طبق گزارش منتشرشده از تسنیم، حسینمحمد صالحی عضو کمیسیون شوراها و امور داخلی مجلس شورای اسلامی از حضور وزیر کشور و معاونان امنیتی و اجتماعی وی در صحن بهارستان در سهشنبه، 17 تیرماه خبر داد.
با وجود اختلافات میان مجلس دهم و دولت دوازدهم که به استیضاح چندین وزیر از کابینه این دولت انجامید، پس از پیروزی اصولگرایان در مجلس یازدهم شدت گرفتن اختلافات میان دولت و مجلس پیشبینی شده است. از همین رو پس از آغاز بهکار مجلس یازدهم و همچنین در روز افتتاحیه این مجلس روحانی و برخی نمایندگان این مجلس بر اتحاد و وحدت میان مجلس و دولت تأکید میکنند.
با اینحال اقدام به استیضاح وزیرکشور در مجلس دالی بر آغاز اختلافات این ۲ قوه با یکدیگر نیست؛ زیرا این مسأله جزوی از وظایف نمایندگان در مجلس شورای اسلامی به حساب میآید اما نکته قابل ذکر این است که درصورت استیضاح رحمانی بهدست مجلس و التزام دولت به گرفتن رأی اعتماد مجدد، در این شرایط نابهسامان فعلی کشور، اختلافات میان اعضای این ۲ قوه بروز کند و در فرایند اداره کشور اخلال ایجاد کند.