پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

بحران سونامی پیری در بین جوانان اسدآبادی

اسدآباد- ستایش وندایی- خبرنگار همدان پیام: ازدواج دیرهنگام جوانان اسدآبادی به آسیب‌های اجتماعی، فکری و روحی آنها منجر شده است، به‌طوری‌که بر اساس گزارش‌های میدانی خبرنگار همدان پیام، میانگین سن ازدواج آقایان و خانم‌ها در شهرستان اسدآباد به بالاتراز 35 سال رسیده است؛ هرچند خانم‌ها رضایتی از ازدواج دیرهنگام ندارند اما بسیاری از آنها فقط باید با همشهری‌های خودشان ازدواج کنند. این اعتقاد به این دلیل است که خانواده‌ها از کودکی در گوش فرزندان خود خوانده‌اند که ازدواج با هم‌شهری و هم‌طایفه‌ای خود بهترین گزینه است. شاید دلیل این افکارخانواده‌ها این است که در یک محیط کوچک بزرگ شده و زنجیروار به هم متصل هستند. جوانان هم صبر می‌کنند تا به خواسته خودشان برسند و گاهی اوقات به‌دلیل بالارفتن سنشان مجبور می‌شوند با روستاهای اطراف شهرستان یا دیگر شهرستان‌ها وصلت کنند.
پسران اسدآبادی با اعتقاد به این ضرب‌المثل معروف (تا پخته شود خامی) می‌گویند: این رسم دیرین اسدآبادی‌هاست که دیرتر ازدواج کنند. چنانچه اگر دیرتر خانواده تشکیل دهند دیگر بعدها ازدواجشان به شکست یا طلاق ختم نمی‌شود. آنها بدون کوچکترین عجله‌ای با صبر، حوصله و اطمینان در انتظار تشکیل خانواده هستند و اگر هم این انتظار به نتیجه نرسد برایشان مهم نیست. به گفته خودشان مشکل اساسی آنها نرسیدن به شغل دلخواهشان است که آنها را نسبت به ازدواج دلسرد کرده است.
سن بالای ازدواج و دلایل متعدد آن مدت‌هاست که نقل مجالس شده و مسئولان هم در نشست‌های مختلف از حمایت خود از مقوله ازدواج سخن می‌گویند و راهکارهایی پیشنهاد می‌کنند، اما این حمایت‌ها در حد حرف باقی می‌ماند و پای عمل که می‌رسد شانه خالی می‌کنند. اما نکته قابل توجه این است که این روزها زنگ هشدار یک سونامی به صدا درآمده است؛ سونامی پیری در بین جوانان اسدآبادی!
پای درد دل مردم نشسته‌ایم تا علت ازدواج دیرهنگام جوانان اسدآبادی را از زبان خودشان جویا شویم:
زهرا 35 ساله و مجرد است او می‌گوید: این اعتقاد بین مردم هست که کسی که دیر ازدواج می‌کند حتما مشکلی دارد. اما چطور می‌شود به‌خاطر حرف مردم با کسی ازدواج کرد که موقعیت ازدواج ندارد.
همان‌طور که زهرا می‌گوید ازدواج در سنین بالا به میزانی که برای دختران دردسرساز می‌شود برای پسران مشکل‌ساز نیست چون مردم با این دیدگاه که حتما مشکل خاصی داشته که ازدواج نکرده است به او نگاه می‌کنند.
زهرا ادامه می‌دهد: آمارها نشان می‌دهد که هر چقدر هم سن ازدواج دختران بالا می‌رود شانس آنها برای ازدواج کاهش می‌یابد اما برای پسران شرایط به این صورت نیست و معمولاً در سن بالا هم شانس یک ازدواج خوب را دارند.
مهدی32 ساله هم که شغل آزاد دارد، دراین‌باره می‌گوید: من که به هیچ‌عنوان قصد ازدواج با هیچ‌کس را ندارم حتی اگر طرف مقابلم را هم بسیار دوست داشته باشم. البته چندین مورد برایم پیش آمده که دخترانی تا ده سال یا بیشتر به پایم نشسته‌اند اما به‌دلیل نبود استقلال مالي و اینکه موقعیتم برای ازدواج جور نبود آنها را ازدست داده‌ام.
او ادامه می‌دهد: خرج و مخارج ازدواج زیاد است و در حد توان من نیست که از پس زندگی با این همه گرانی برآیم و شغلم نیز در حدی نیست که کفاف خرج و مخارج خانواده را دهد.
فائزه دختری 33 ساله است که با گریه می‌گوید: من به هزار و یک بیماری روانی و فکری و عصبی دچاره شده‌ام، دوست داشتم با همانی که می‌خواستم ازدواج کنم اما متأسفانه نشد. از زمان دبيرستان خواستگاراني داشتم ولي به دلايلی هنوز ازدواج نکرده‌ام. ابتدا مي‌گفتم مي‌خواهم به دانشگاه بروم. پس از چند سال به مسأله ازدواج جدي‌تر فکر کردم اما خواستگارانم از نظر معيارهاي اصلي و مهم با من همخوان نبودند.
فهمیدم که این همه سال خودم را فقط اذیت کرده‌ام. کسی هم که چندین سال به پایش ماندم به‌دلیل اینکه موقعیت ازدواج ندارد، هیچ قدمی برنمی‌دارد. اکنون که سنم بالا رفته ناامید شده‌ام و می‌دانم که دیگر هیچ کسی قادر نخواهد شد با شرایطی که من دارم با من ازدواج کند.
معصومه دختر 30 ساله با خودش عهد بسته که هرگز ازدواج نخواهد کرد و می‌گوید: پسران اسدآبادی معلوم نیست با خودشان چند چند هستند و ما هم به‌خاطر سلیقه خانواده‌هایمان مجبور هستیم فقط با همشهری خود ازدواج کنیم. تا کی قرار است خانواده‌ها به این روال ادامه دهند، شاید هم تقدیر چیز دیگری است! به نظر معصومه باید صبر ایوب داشت تا شرایط پسران اسدآبادی جور شود و وصالی اتفاق بیفتد.
شکل‌گیری خانواده‌های اضطراری؛ همسرگزینی نامتوازن
بی‌تردید خانواده در جامعه ایرانی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نهادهای اجتماعی، نقش به‌سزایی در تربیت، تولید مثل و رشد روانی، شخصیتی و اجتماعی فرزندان دارد.
عضو هیأت علمی گروه جامعه‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی می‌گوید: امروزه تغییر در ساختار و تحولات خانواده منجر شده برخی ازدواج‌ها در زمان و متناسب با شرایط اجتماعی و فرهنگی جوامع مختلف شکل نگیرید و با پدیده‌ای به نام تجرد زیستی دختران و پسران و تأخیر سنی آنها مواجه شویم. این امر از یکسو تحت شرایط فشار اقتصادی است که به نوبه خود هزینه تشکیل خانواده را با سختی مواجه می‌سازد.
احمد غیاثوند می‌افزاید: جوانان با تشویق اجتماعی جامعه روبه‌رو نیستند و الزام‌های هنجاری ازدواج عمدتاً بر منع و تعویق افتادن ازدواج می‌باشد. در این میان نیز خانواده در بیشتر موارد یا توانایی حمایتی‌های اجتماعی یا اقتصادی از فرزندان را ندارد و یا بر این امید هستند که سایر نهادها شرایط تشکیل زندگی جونان را فراهم آورند. این چالش‌های ساختاری، در کنار سطح کنش‌های فردی موجب شده است که پذیرفتن مسئولیت در بین جوانان برای تشکیل خانواده با نگرانی صورت گیرد که به‌نوبه خود لازم است شرایط لازم فراهم آید.
وی می‌گوید: اتمام تحصیلات، پیدا کردن شغل مناسب، سرمایه‌گذاری برای تشکیل زندگی و ... از جمله مواردی هستند که موجب می‌گردد جوانان انگیزه بیشتری برای ازدواج پیدا کنند. در مقابل این شرایط، وقتی فرایندهای تشکیل خانواده متناسب با هنجارهای اجتماعی رایج جامعه پیش نمی‌رود می‌توان شاهد پدیده یا گونه‌ای از شکل‌گیری ازدواج بود که با عنوان «خانواده اضطراری» اطلاق نمود. در واقع در برخی مناطق شهری و روستایی کشور می‌توان شاهد ازدواج پسران با دخترانی بود که حداقل 15 تا 20 سال دختران از پسران سن بالاتری دارند. همچنین این دختران به‌لحاظ وضعیت اقتصادی، اجتماعی، شغلی وضعیت مطلوب و بسیار متفاوتی با پسران دارند.
غیاثوند ادامه می‌دهد: به چنین شیوه همسرگزینی، آنومی همسرگزینی یا شکاف در همسان همسری زوجین گفته می‌شود. شکل‌گیری چنین پدیده‌ای اگرچه از منظر پسران کارکردی است تا هزینه تشکیل خانواده به‌ناچار بر عهده زنان است و به‌صورت یکطرفه شکل می‌گیرد؛ ولی معیارهای همسرگزینی و تداوم و ثبات زندگی زناشویی جای تأمل دارد. در واقع چنین شکافی در معیارهای همسرگزینی و ازدواج از یکسو، خطرات جدایی و تعارضات زناشویی را افزایش می‌دهد و از سوی دیگر تناسب جنسی جامعه را برای ازدواج در مناطق خاص با مشکل روبه‌رو می‌سازد.
وی در پایان می‌گوید: همچنین شکل‌گیری چنین خانواده‌هایی به‌لحاظ ساختاری بسیاری از کارکردهای خانواده را در پی ندارد، البته شکل دیگری از این نوع خانواده‌های اضطراری در قالب ازدواج دختران جوان با مردان مسن و به‌لحاظ اقتصادی متمول را می‌توان شاهد بود. بر این اساس آنچه مسلم است ساخت اجتماعی خانواده‌های اضطراری به‌دلیل اینکه با تقلیل کارکردی(صرفا تأمین نیازهای زیستی و عاطفی) مواجه هستند؛ از کارکردهای اصلی خانواده ایرانی فاصله می‌گیرند؛ بنابراین با آسیب‌های اجتماعی خاص خود همراه است.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس