عمارت «لطفعلیان»، خانه ای قدیمی، بخشی از یک مجموعه سکونتگاهی به یادگار مانده از دوره قاجار که در شهر ملایر قرارگرفته است.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ملایر با بیان این مطلب گفت: سازنده و مالک اولیه خانه، محسن مصدقی معروف به مصدق الممالک بوده و در عصر فتحعلی شاه قاجار به واسطه خویشاوندی که با دربار داشته با بهرهگیری از معماران زبده آن دوره اقدام به ساخت این مجموعه کرده است.
به گزارش ایسنا،ابراهیم جلیلی افزود: این بنا دارای سه قسمت حسینیه، اندرونی و اصطبل بوده که تنها بخش حسینیه که بخش اصلی بنا بوده و به منظور مراسم مذهبی و عزاداری حسینی استفاده می شده، سالم و پا برجا مانده است.
جلیلی اظهار کرد: این بنای آجری دو طبقه که در حدود 150 سال پیش ساخته شده دارای حوضخانه با یک رشته قنات آب جاری، طاق نماهای رفیع دو طبقه، درب های چوبی اُرسی و شیشه های رنگی است که نمادی از ذوق و هنر معماران و هنرمندان آن زمان به شمار می رود.
رئیس اداره میراث فرهنگی ملایر خاطرنشان کرد: سقف طبقه همکف پوشیده از طاقهای آجری زیباست و پوشش طبقه فوقانی آن به صورت مسطح با تیر چوبی است، زیباترین بخش بنا حوضخانه است که با طاقنماهای زیبای آجری به شیوه چهار بخشی پوشیده شده است.
وی با اشاره به اینکه جریان آب قنات و وجود دو حوض سنگی در کف، هوا و فضای بسیار خنک و فرحبخشی را برای گذر از گرمای تابستان برای ساکنین ایجاد کرده است، گفت: از دیگر ویژگیهای این بنا میتوان به تزئینات لمبه کوبی چوبی در سقف طبقه اول و وجود درهای اُرسی با شیشهای الوان اشاره کرد.
جلیلی تصریح کرد: وجود شاه نشین بنا با سه در اُرسی با زیبایی خاصی روشنایی اتاق را تأمین می کند و تراش آجرنمای بدنه ها، فرم های قرینه و نقوش هندسی مسطح و نقش برجسته با الگوی اصیل آجرکاری ایرانی از برجسته ترین ویژگی هایی است که این بنا را در میان سایر آثار تاریخی ملایر برای ایجاد موزه فرهنگ و تاریخ در ملایر ممتاز کرده است.
جلیلی با بیان اینکه خانه لطفعلیان از بناهای کم نظیر دوره قاجار بوده و با 3500 متر زیربنا، شامل دو حیاط بیرونی و اندرونی است، خاطرنشان کرد: این بنا در اسفندماه 1380 با شماره ۴۸۹۲ به ثبت فهرست آثار ملی در آمده است.
وی اظهار کرد: خانه لطفعلیان، اکنون با کاربری موزه، معرف آداب و رسوم و تاریخ و فرهنگ مردم شهرستان است و اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ملایر نیز در این مکان دایر است.
جلیلی یادآور شد: طی مراحل مختلف در عملیات احیای این بنا، مرمت پشت بام، تعویض تیرهای فرسوده، طراحی و ساخت ویترین انجام شد که شامل لایه برداری، سفیدکاری داخلی عمارت و بازسازی در و پنجرههای معیوب و تهیه و ساخت در و پنجرههای بین رفته، بندکشی، کفسازی اتاقها و بازسازی بخشی از طاقها بود.
وی با اشاره به اینکه امروز روز جهانی موزه است، گفت: با توجه به شیوع کروناویروس، به همت اداره کل تلاش کردیم در این روز موزه، تاریخ و فرهنگ ملایر را در ساعت 16 در لایو اینستاگرام به خانه مردم بیاوریم.