در زمین لرزه عصر روز یکشنبه، فیروزان نهاوند 4/5 ریشتر لرزید
نخست زلزله 3/5 ریشتری بامداد ۲۴ شهریور شهر اشترینان استان لرستان در ۷ کیلومتری اشترینان، ۱۳کیلومتری بروجرد و ۲۹ کیلومتری شهر سامن رخ داد و شهرستان نهاوند هم از این زمینلرزه لرزید.
دوم: زلزلهای به بزرگی 4/2 ششم مهرماه در مرز استانهای همدان و کرمانشاه - حوالی فیروزان را هم لرزاند.
و در نهایت اعلام آمادهباش کامل اورژانس در 3 شهرستان نهاوند، ملایر و تویسرکان پس از زلزله فیروزان.
همجواری شهرستان نهاوند با ۴ گسل زلزله، جوان و فعال و تلنگرهایی که هر از گاهی در قالب لرزشهای چند ثانیهای تن زمین را میلرزاند، مدیریت بحران را بیش از پیش یادآور میشود که این زنگ خطرها را جدی بگیرد و تجهیزات و زیرساختهای خود را برای عملکرد مناسب و اقدامات ضروری تقویت کند. آموزش، تجهیزات، زیرساختها و بسیاری موارد دیگر در مدیریت مناسب زمان بحران بسیار مهم است.
از آنجا که مسکن روستایی در نهاوند بیشترین مقاومسازی را شامل میشود، اما عمده نگرانیها در بافت فرسوده و همپوشانی با بافت تاریخی شهر نهاوند است و به جرأت میتوان گفت که تقریبا امدادرسانی را در زمان بحران ناممکن میسازد، آن هم به دلیل نبود دسترسی به موقعیت.
روستاهای نهاوند مقاومتر از شهر
رئیس هلال احمر نهاوند میگوید: خوشبختانه در روستاها به لحاظ اجرای بیشترین مقاومسازی نگرانی در زمان بحران (زلزله) نداریم، مگر اینکه در راههای دسترسی مشکلاتی رخ دهد، اما عمده نگرانیها در مرکز شهرستان، سازههای ضعیف و با استحکام اندک و همچنین بحث بافت فرسوده شهر است و اگرچه برخی طرحها عنوان شده، اما همچنان توجه خاص به این موضوع مورد تأکید است.
دغدغه مدیریت بحران در مناطق فرسوده است
به گفته علی کیانی، در مناطق نهاوند چند بحث مطرح است: نخست آسیبپذیری مناطقی از جمله شیخ منصور، گلشن، پای قلعه و دوخواهران که بیشترین بافت فرسوده را در خود جای داده و دیگر مناطقی مانند گوشه سرآسیاب، جوادیه، بافت مرکزی و کوچههای 2آبه که سازههای بسیار بدی داریم که در زمان بحران مشکلزا خواهند بود.
بیشتر مشکلات در شهر نهاوند بافت فرسوده و همپوشانی بافت تاریخی است که نبود دسترسی مناسب است و باید توجه داشت که همین دسترسی نامناسب، زمان امدادرسانی را افزایش و گاهی هم نبود دسترسی مناسب را به دنبال دارد و باید گفت اگر زلزله در این مناطق رخ بدهد، بخش اعظمی از آنها امکان امدادرسانی توسط مدیریت بحران و هلال احمر وجود نخواهد داشت!
کیانی از شهرستانهای ملایر، همدان، اسدآباد و تویسرکان به عنوان معین نهاوند در زمان زلزله نام میبرد و اینکه معین شهر نهاوند در موقعیت پای قلعه، شهر همدان است و نهاوند هم معین همین شهرستانها تعریف شده است.
ضرورت تسهیل در دسترسی در مدیریت بحران
اما باید توجه داشت که استفاده از ماشینآلات سنگین در ساعات نخست زلزله، خطرناک است و عملیات جستوجو زیر آوار را با ریزش آوار سختتر و بحرانیتر میکند. تصور کنید تلی از خاک باشد و باید عملیات جستوجو با کمترین تحرک انجام شود تا افراد زیر آوار آسیب نبینند و به سقوط بیشتر آوار منجر نشود.
نخست سوق دادن انبوهسازان به اقدام ساخت و ساز در مناطق کمبرخوردار و فرسوده هم سیمای شهری را تحول میدهد و هم اینکه در بحث مقاومسازی و مدیریت در زمان بحران به حفظ امنیت سازهها و افراد کمک شایانی خواهد داشت.
جرثقیل نداریم
اما موضوع دیگر در بحث تجهیزات و امکانات است که مدیریت بحران، نبود جرثقیل را یک چالش مهم در حوزه مدیریت بحران میداند.
بافت تاریخی و فرسوده پروندهای مستقل در مدیریت بحران
حالا یک موضوع مطرح است، بحث ساخت و ساز در بافت فرسوده است که شهرداری از رونق آن با ارائه تسهیلات و روشهای حمایتی خبر میدهد و اینکه بر اساس ضوابط و با توجه به خطر نسبی بسیار زیاد زلزله در نهاوند با تأکید بر حفظ و رعایت اصول ایمنی و فنی و همچنین سازنده با امنیت و ایمنی خاطر با رعایت ضوابط بافت تاریخی، فرسوده و پهنهبندی و... تعیین شده، با توجه به نظارت نظام مهندسی اقدام به ساخت و ساز کند.
شهرداری برای ساخت و ساز در بافت فرسوده ضوابط تشویقی دارد
معاون عمران شهرداری نهاوند میگوید: در این باره تشویقهایی از سوی شهرداری در نظر گرفته شده و به سازنده این اجازه را داده که در بافت فرسوده اگر به طور مثال ۴ طبقه مجوز ساخت دارد، یک طبقه میتواند مازاد بر اساس ضوابط اضافه کند.
در بحث مدیریت بحران هم، ساماندهی مسیل در حال اجرا است که تاکنون ۲۰۰ متر اقدام بتنی آن انجام شده است.
شهرداری همچنین بازگشاییهایی در بافت میانی با تراکم زیاد با هدف تقویت کیفیت خدماترسانی اجرا کرده است.
ساخت و ساز در بافت همپوشانی تاریخی با فرسوده مجوز دارد
موضوع بافت فرسوده به اینجا ختم نمیشود، همپوشانی بافت تاریخی با فرسوده یک طرف دیگر ماجرا است که در منطقه 2 خواهران قرار دارد.
میراث با اعلام اینکه بحث بافت تاریخی با فرسوده متفاوت است، ۱۰۰ هکتار در شهر بافت تاریخی وجود دارد که مانعی هم برای ساخت و ساز در آن مطرح نیست، اما ضوابط درباره میزان ارتفاع و نما در این بافت متفاوت است.
محسن جانجان درباره ساخت و ساز در محدوده همپوشانی با تأکید بر اینکه باید بر اساس ضوابط اقدام شود، میگوید: هیچ مانعی در ساخت و ساز در این منطقه وجود ندارد و اینکه این ساخت و سازها با استعلامهایی که روزانه انجام میشود، در حال اجرا است.
