| دوشنبه - 2 شهريور 1405 - شماره 5493 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
کد مطلب: 145886 |
تاریخ انتشار: 1404-09-30 - 10:39 |
تعداد بازدید: 114 |
|
|
|
|
لبخند سد خرمرود به مردم 55 روستای تویسرکان
نویسنده : سمانه جهانگیری عرش
مادستان
سد خرمرود تویسرکان بر روی رودخانه خرمرود با آورد سالانه 8/9 میلیون مترمکعب در حال ساخت است که از پروژههای مهم ملی در حوزه تأمین منابع آب شهرستان بهشمار میرود.
این سد با هدف تأمین آب آشامیدنی 55 روستای پاییندست و پایداری منابع آبی جنوب همدان ساخته شده و پس از سالها تلاش مهندسی و سرمایهگذاری در حال تکمیل است و به گفته فرماندار شهرستان تویسرکان، این سد با پیشرفت بیش از 95درصدی در بدنه، به مرحله نهایی عملیات اجرایی رسیده و در صورت تأمین و نصب ادوات هیدرومکانیکال، امکان آبگیری سد در سال جاری وجود داشته و آبگیری آزمایشی آن آغاز میشود.
در دهههای اخیر، کمبود منابع، کاهش بارندگیها، افت آبهای زیرزمینی و فشار ناشی از رشد جمعیت و توسعه کشاورزی سبب شده پروژههای تأمین آب آشامیدنی پایدار، بیش از گذشته اهمیت پیدا کنند. در چنین شرایطی، پروژههای سدسازی برای بهرهمندی جمعیت زیادی از مردم از آب پایدار اهمیت بیشتری دارد.
در این بین، سد خرمرود در شهرستان تویسرکان یکی از طرحهای اصلی توسعه به شمار میرود که پس از سالها تلاش، به مرحله پایانی عملیات اجرایی رسیده و بزودی آماده آبگیری خواهد شد.
سد خرمرود در سال 1396 با هدف تأمین آب آشامیدنی 55 روستای منطقه، کمک به توسعه صنایع و تقویت امنیت آبی شمال تویسرکان و جنوب همدان آغاز شد.
این پروژه که در قالب ماده 56 و با استفاده از منابع مالی ترکیبی پیش میرود، به دلیل شرایط پیچیده زمینشناسی، گستردگی عملیات خاکریزی، محدودیت منابع اعتباری و ضرورت رعایت استانداردهای کیفی در ساخت سدهای مخزنی، مسیر طولانی و پرتلاش مهندسی را پشت سر گذاشته و اکنون با پایان یافتن بخش عمدهای از عملیات اجرایی، حالا چشمان امید اهالی پاییندست به تکمیل این پروژه دوخته شده است تا بلکه در شرایط خشکسالی که استان را فرا گرفته بتواند لبخند خود را به روی مردم داشته باشد.
اهمیت سد خرمرود تنها به تأمین آب آشامیدنی محدود نمیشود. با ساخت این سد، امکان ایجاد زمینههای توسعه گردشگری طبیعی، بهرهبرداری بهینه از منابع آب سطحی، کنترل سیلابهای فصلی، و همچنین افزایش ضریب امنیت آبی منطقه فراهم خواهد شد.
از سوی دیگر، کاهش وابستگی روستاهای مسیر به آبهای زیرزمینی و چاههای کشاورزی میتواند فشار بر سفرههای زیرسطحی را کاهش داده و نقش مهمی در جلوگیری از فرونشست و تخریب منابع طبیعی ایفا کند. مجموعه این اهداف نشان میدهد که خرمرود، فقط یک سازه عمرانی نیست؛ بلکه طرحی بلندمدت برای آینده منابع آب بهویژه برای روستاییان است.
برای بررسی وضعیت پروژه سد خرمرود، گفتوگویی با سید مجید شماعی، فرماندار تویسرکان ترتیب دادهایم.
در این گفتوگو ضمن ارائه اطلاعات لازم، چشمانداز توسعهای این سد و اثرات آن بر زندگی مردم منطقه بیان شده است.
هدف اصلی اجرای این پروژه چیست؟
این سد در تأمین آب آشامیدنی بخشهای مختلف اثرگذار است، چنانچه تأمین آب برای مصارف صنعتی به میزان 1.5 میلیون مترمکعب، تأمین آب شرب مراکز جمعیتی منطقه به میزان 1.32 میلیون مترمکعب، رهاسازی حقابه زیستمحیطی به میزان 1.04 میلیون مترمکعب و تأمین مصارف کشاورزی و حقابههای پاییندست به میزان 3.3 میلیون مترمکعب از جمله اهدافی است که برای اجرای این طرح دیده شده است.
در خصوص کارکردهای اصلی طرح توضیح دهید؟
کارکردهای کلیدی سد خرمرود، مهار و کنترل سیلابها، تأمین پایدار آب شرب، پشتیبانی از بخش کشاورزی در شرایط بحران و ارتقای تابآوری منطقه در برابر تنشهای آبی است.
این پروژه میتواند نقش مهمی در تأمین امنیت آبی، توسعه پایدار و مدیریت بحران در منطقه ایفا کند.
پروژه سد خرمرود در چه مرحلهای قرار دارد و وضعیت اجرای آن چگونه است؟
بنا بر گفته مسئولان و متولیان مرتبط، ، سد خرمرود اکنون در مرحله پایانی ساخت بدنه قرار دارد و بیش از 95 درصد عملیات مربوط به بدنه سد تکمیل شده است.
از نظر پیشرفت کلی، بهم طرح حدود 90 تا 95 درصد پیشرفت دارد و بخشهایی مانند تکمیل سرریز، تکمیل سازههای جانبی، راههای دسترسی، زیرساختهای انتقال آب و کارهای نهایی کنترل نفوذپذیری در دست اجراست. هماکنون مهندسان وارد فاز آمادهسازی برای آبگیری شدهاند.
چطور شد که رودخانه خرمرود برای ساخت یک سد مخزنی انتخاب شد؟
سد خرمرود بر روی رودخانه اشتران ایجاد شده که یکی از شاخههای اصلی آبریز جنوب استان همدان است. این سد در نزدیکی روستای اشتران قرار دارد و فاصله آن تا شهر تویسرکان حدود 18 کیلومتر است. فاصله آن با مرکز استان همدان نیز حدود 35 کیلومتر است.
انتخاب محل بههیچوجه تصادفی نبود و نتیجه ماهها مطالعه هیدرولوژیک، زمینشناسی، محیطزیستی و اجتماعی است. بستر سنگی مناسب با امکان آببندی مطمئن، شکل مناسب دره که امکان ذخیرهسازی آب با کمترین سطح آبگیری و بیشترین حجم ذخیره را فراهم کند، حداقل اثرگذاری بر بافت روستایی، ظرفیت مطلوب حوزه آبریز و امکان اتصال پایدار به شبکه آبرسانی روستاهای پاییندست. از نظر مهندسی، این نقطه بهترین شرایط را برای ایجاد یک مخزن ایمن و بلندمدت داشت.
در خصوص آغاز به کار پروژه و اعتبارات آن توضیح دهید؟
پروژه سد خرمرود در سال 1396 در قالب طرح ماده 56 آغاز شد. این قالب مالی به گونهایاست که از منابع بانکی برای تسریع اجرای پروژههای زیربنایی استفاده میشود و سپس بازپرداخت از محل تعهدات مالی دولت انجام میگیرد. بنا بر آنچه گفته میشود، اعتبار اولیه طرح در زمان آغاز حدود یک هزار و 760 میلیارد ریال برآورد شده بود. اما با توجه به واقعیت اقتصادی کشور، تورم ساختوساز، افزایش هزینه مصالح، ماشینآلات و حفاری، امروز آخرین برآورد مالی پروژه حدود 16 هزار و 300 میلیارد ریال است.
یکی از اهداف اصلی پروژه تأمین آب آشامیدنی است. این آب برای چه مناطقی و چه تعداد جمعیت مصرف خواهد شد؟
هدف اصلی سد خرمرود، تأمین آب آشامیدنی پایدار و سالم برای 53 روستای پاییندست است. این روستاها در سالهای اخیر به دلیل افت آبهای زیرزمینی، با مشکل تأمین آب مواجه بودهاند و در تابستانها بارها نیاز به تأمین آب از طریق تانکر یا حفاری چاههای اضطراری داشتهاند.
سد خرمرود با ایجاد یک منبع ذخیره قابل کنترل، این وابستگی را از بین میبرد. از طرفی بخشی از ظرفیت ذخیره نیز برای نیازهای آتی صنعت و بهبود باغداری منطقه برنامهریزی شده است.
در منطقه تویسرکان و جنوب همدان، باغداری و کشت محصولات دیم یک هویت اقتصادی و فرهنگی است. آب پایدار یعنی حفظ هویت کشاورزی، یعنی مردم با اطمینان خیال میتوانند در همین زمینها بمانند و تولید کنند.
در مورد آبگیری سد توضیح بفرمایید؟
آبگیری سد فرآیندیاست که در چندمرحلهای انجام میگیرد؛ بهاین صورت نیست که یک روز اعلام کنیم آبگیری آغاز شد و مخزن پر شود. ابتدا آبگیری آزمایشی و کنترلشده آغاز میشود. هدف ما این است که در کوتاهترین زمان پس از پایان بدنه، آبگیری اولیه انجام شود تا بتوانیم بخشی از آبهای ورودی فصلی را ذخیره کنیم.
این سد در آینده چه تحولی در منطقه ایجاد خواهد کرد و چه چشماندازی برای توسعه محلی دارید؟
قطع و یقین سد خرمرود تنها یک پروژه عمرانی نیست؛ بهنظر من یک نقطه تغییر اجتماعی است. وقتی در یک منطقه امنیت آبی ایجاد شود، در واقع زیرساخت توسعه ایجاد شده است.
در دهه اخیر بخش مهمی از جوانان روستایی بهدلیل نگرانی از آینده آب مهاجرت کردهاند؛ همین یک موضوع میزان جمعیت ساکن در تویسرکان را تهدید کرده است.
وقتی آب پایدار باشد، باغداری و کشاورزی پایدار میشود، گردشگری آبی شکل میگیرد، خدمات محلی رونق میگیرد، و حتی ارزش زمین افزایش مییابد. این سد میتواند در آینده به محور توسعه گردشگری طبیعی و روستایی تبدیل شود.
منطقه تویسرکان با اقلیم معتدل، پوشش گیاهی زیبا و باغهای گردو ظرفیت زیادی برای جذب گردشگر دارد. وجود یک مخزن آبی امن و زیبا در دل طبیعت میتواند به یک فرصت اقتصادی جدید برای مردم تبدیل شود.
سد خرمرود یک پشتوانه بلندمدت برای آب آشامیدنی، سلامت و آینده کشاورزی منطقه است. این سرمایهای است که برای نسلهای آینده باقی خواهد ماند.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
یلدا شب هندوانه و فال و غزل
|
|
|
|
|
حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
نشر و نقل مطالب فقط با ذکر نام روزنامه همدان پیام
بلامانع است.
|
|
|
روزنامه همدان پیام (
اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي،
سياسي، ورزشی )
صاحب امتياز و مدير مسئول:
نصرت ا... طاقتي احسن
-
سردبير: يدا... طاقتي
احسن
نشاني: همدان، خيابان
شريعتي، ابتداي خيابان مهديه،
ساختمان پيام
تلفن: 8264433
(0811)
- فکس: 8285048
(0811) - سازمان
نیازمندی: 8264400
(0811) - ايميل:
info@hamedanpayam.com |
|
