صادرات سیلیس ازندریان به کشورهای همسایه جدی گرفته شود
ملایر - احسان غفاری: بر کسی پوشیده نیست که توسعه متوازن معادن که حاصل آن ارزآوری برای کشور و اشتغال پایدار است به شرط جلوگیری از خامفروشی ذخایر و فرآوری مواد معدنی، افق روشنی را فراروی صنایع و معادن قرار میدهد.
با نیمنگاهی به این ظرفیت در استان همدان درمییابیم تحقق این مهم در شهرستان ملایر که به عنوان قطب فروسیلیس کشور مطرح است، نویدبخش مسیری هموار برای پویایی بیشتر و امیدآفرینی در حوزههای تولید ثروت و اشتغالآفرینی خواهد بود.
نگاهی به صنعت ملایر
شهرستان ملایر ۵۷ محدوده معدنی فعال و ۲ شهرک معدنی خصوصی شامل شهرک امام رضا(ع) و سیلیسکوبان ازندریان دارد که عمده آنها در حوزه فرآوری فروسیلیس فعالیت میکنند و معدن سُرمک در زمینه آهن و سرب نیز یک قطب مهم این بخش است.
شهرستان ملایر سهم عمدهای در تولید و استخراج مواد معدنی استان دارد و میتوان گفت که وجود ذخایر سیلیس و معادن سیلیس، نمونه بارز این پیشتازی است.
بنا بر آمارها، از حدود ۵۷ معدن فعال، ۲۲ معدن مربوط به سیلیس است و بیش از ۷۰ درصد از معادن سیلیس استان همدان را شهرستان ملایر به خود اختصاص داده و سالانه بیش از ۵۰۰ هزار تُن سیلیس با درصد بالای خلوص ۹۹.۸ درصد از معادن این شهرستان استخراج میشود.
به طور قطع وجود ظرفیت و توانمندی بالای ملایر در حوزه سیلیس و ذخایر معدنی، مسیر را برای سرمایهگذاری، فرآوری و ایجاد صنایع معدنی در این شهرستان هموار کرده است که این امر نگاه ویژه دولت وفاق و نیز استاندار همدان که سرمایهگذاری را در اولویت کاری خود قرار داده است میطلبد.
از گذشته تا آینده فروسیلیس در ملایر
سال ۸۹ با ایجاد نخستین شهرک صنعتی جوکار در زمینی به مساحت ۹۵ هکتار، صنعت فرآوری سیلیس در این شهرستان پایهریزی شد و امروز ملایر به عنوان قطب فروسیلیس، در حال تکمیل این زنجیره ارزشمند است. فعالیت ۶ واحد فرآوری سیلیس با ظرفیت تولید سالانه حدود ۱۰۰هزار تُن و در دست اجرا بودن چندین طرح توسعه، خود گویای قرار گرفتن ملایر بر بام نخست قطب فروسیلیس ایران است.
با ایجاد نخستین شهرک تخصصی فروسیلیس ایران در ملایر، نخستین واحد فرآوری سیلیس توسط شرکت غرب پارس در زمینی به مساحت ۶.۵ هکتار با سرمایهگذاری ۶۵ میلیارد تومان و هفت میلیون یورو در بخش ارزی با ظرفیت تولید سالانه ۱۲ هزار تُن در سال ۹۲ آغاز به کار کرده و به عنوان سومین کارخانه تولیدکننده فروسیلیس کشور، چرخ تولید آن آغاز به چرخیدن کرده است.
با این حال به نظر میرسد که با وجود تلاشهای انجام شده هنوز آنچنان که باید و شاید شهرستان ملایر نتوانسته از این ظرفیت مهم برای ارزآوری استفاده کند.
در این زمینه نماینده مردم ملایر در مجلس شورای اسلامی نقدهایی بر خامفروشی محصولات کارخانجات فروسیلیس دارد.
احمد آریایینژاد معتقد است: با فرآوری سیلیس ازندریان، میتوان بازارهای غرب کشور و خاورمیانه را تأمین کرد.
وی در گفتوگو با خبرنگار همدان پیام نتیجه نشست با مجمع نمایندگان استان در زمینه معادن استان را توضیح و گفت: مشکلات و فرصتهای موجود در این حوزه را مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
نماینده مردم ملایر در مجلس شورای اسلامی در این جلسه علاوه بر خامفروشی محصولات فروسیلیس ملایر، از چالشهای جدی استان در زمینه خامفروشی مواد معدنی و راهحلهای آن سخن گفت.
آریایینژاد بر لزوم بهرهبرداری بهینه از منابع معدنی و صنعتی استان تأکید کرد و گفت: ظرفیتهای بالای سیلیس ازندریان به عنوان یک فرصت طلایی برای توسعه صادرات مطرح است.
خامفروشی؛ تهدیدی برای توسعه صنعتی همدان
وی با انتقاد از ادامه روند خامفروشی در استان همدان، اظهار کرد: خامفروشی یکی از بزرگترین موانع پیشرفت صنعتی در استان همدان است، در حالی که استان ما از منابع غنی معدنی برخوردار است، هنوز بسیاری از این مواد معدنی بدون فرآوری به خارج از کشور صادر میشوند.
فرصتهای اقتصادی سیلیس ازندریان برای صادرات به کشورهای همسایه
وی در ادامه به ظرفیت بالای سیلیس ازندریان اشاره کرد و گفت: ما میتوانیم با فرآوری سیلیس و تبدیل آن به محصولات با ارزش افزوده بالا، بازارهای غرب کشور، عراق، ترکیه و کشورهای خلیج فارس را تأمین کنیم.
آریایینژاد افزود: متأسفانه در حال حاضر، سیلیس ازندریان بیشتر به صورت خام به شرکتهای چینی در مشهد صادر میشود، در حالی که اگر این محصول به درستی فرآوری شود، میتواند صادرات بالایی به کشورهای همسایه داشته باشد.
لزوم سرمایهگذاری در صنایع تولیدی و مشارکت اوقاف در این حوزه
نماینده ملایر در مجلس همچنین خواستار استفاده بیشتر از ظرفیتهای موجود در استان برای ایجاد صنایع تبدیلی شد و اضافه کرد: اداره اوقاف به عنوان یک نهاد تأثیرگذار، باید در پروژههای تولیدی استان سرمایهگذاری کند و به توسعه بخش صنعت کمک نماید.
آلودگی صنعتی و مشکلات زیستمحیطی؛ نیاز به نظارت بیشتر
آریایینژاد همچنین به مشکلات زیستمحیطی ناشی از فعالیتهای صنعتی و معدنی در استان اشاره کرد و گفت: در حال حاضر، بسیاری از کارخانهها و معادن استان به ویژه در ازندریان ملایر به دلیل آلودگیهای زیستمحیطی، موجب نارضایتی مردم شدهاند که نظارت دقیق و ورود بهداشت محیط برای کنترل این آسیبها ضرورت دارد.
تعطیلی طولانیمدت ناحیه ویژه اقتصادی سامن
در ادامه، نماینده ملایر از ۱۶ سال انتظار برای تعیین تکلیف وضعیت ناحیه ویژه اقتصادی سامن انتقاد کرد و افزود: بیش از یک دهه از آغاز این پروژه میگذرد، اما هنوز هیچ تصمیمی در خصوص تکمیل آن گرفته نشده است. این ناحیه میتواند بستر مناسبی برای جذب سرمایهگذاریهای داخلی و خارجی باشد و در صورت نیاز، این پروژه باید به بخشهای دیگر واگذار شود.
پیگیری وزارت دفاع برای سرمایهگذاری در ملایر
در این جلسه از آمادگی وزارت دفاع برای سرمایهگذاری در ملایر سخن به میان آمد و گفته شد که برای جلوگیری از خامفروشی، وزارت دفاع تمایل دارد در پروژههای فرآوری مواد معدنی و ایجاد صنایع تبدیلی در ملایر مشارکت کند.
در نهایت باید گفت که سیاست کنونی کشور جلوگیری از خامفروشی و صادرات مواد خام معدنی است که در این راستا تلاش بر این است مواد خام معدنی حتی به خارج از این شهرستان نیز ارسال نشود.
نقش اقتصاد معدنی در اقتصاد کلان کشورمان پررنگتر شد و امید میرود با تداوم حرکتها و اقدامات به ویژه در بهروزرسانی سیاستهای بخش، روانسازی سرمایهگذاریها و توسعه ناوگان معدنی، در مسیر معدنکاری نوین گام برداریم.
واحدهای فرآوری فروسیلیس شهرستان ملایر که قادر به تأمین نیاز صنعت فولادسازی، ریختهگری، ماشینسازی و قطعات چدنی و سایر نیازهای صنایع هستند، امروز سربلند از هرگونه تحریم، مشکلات و تنگناهای اقتصادی در حال فعالیت هستند و چرخ این صنعت به خوبی میچرخد.
آمارها هم نشان میدهد که هفت درصد از ذخایر معدنی جهان در اختیار ایران است و جزو کشورهای برتر از نظر ذخایر معدنی است که ارزش ذخایر آن بیش از ۷۷۰ میلیارد دلار تخمین زده میشود.