| دوشنبه - 30 شهريور 1405 - شماره 5515 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
کد مطلب: 149512 |
تاریخ انتشار: 1405-06-30 - 09:45 |
تعداد بازدید: 0 |
|
|
|
|
برپایی پیش همایش مطبوعات غرب کشور در اداره فرهنگ همدان
خبرهای بیتاریخ در مطبوعات زنگ خطری از گذشته تا امروز
ضمیمه
در حالی که تاریخ یک ملت در بایگانیهای مطبوعاتیاش نهفته است، پژوهشگران حوزه رسانه در نشستی تخصصی به بررسی این موضوع پرداختند که آیا رسانههای محلی غرب کشور توانستهاند صدای تاریخ باشند یا خیر. این نشست علمی با محوریت بررسی پیشینه تاریخی مطبوعات استانهای همدان، کرمانشاه، کردستان، لرستان و ایلام، در سالن آمفیتئاتر ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی همدان و با حمایت سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد.
از شکوه ادبی قاجار تا زبان محاوره معاصر
به گزارش همدان پیام، یکی از جدیترین مباحث این نشست، تحلیل تطبیقی زبان و ساختار نشریات در 3دوره تاریخی بود. پژوهشگران اشاره کردند که مطبوعات همدان، همزیستی عمیقی با فضای مشروطهخواهی داشته و از سال ۱۳۲۴ قمری با انتشار نشریه حق مظفری، گامی بلند برای آزادی بیان برداشتند.
در این تحلیل، تضاد جالبی میان دورهها مطرح شد؛ اگرچه در دوران قاجار، زیرساختهای چاپ محدود بود و عکس در نشریات دیده نمیشد، اما وزن هنری وادبیات فاخر این دوره، چنان اصالتی داشت که در دورههای بعدی تکرار نشد. حتی با پیشرفت چشمگیر تکنولوژی چاپ و افزایش آزادیهای سیاسی در دوره دوم پهلوی، ادبیات رسانهای از حالت فاخر به سمت زبان مردمی و محاوره حرکت کرد. این تغییر رویکرد که در دوران انقلاب نیز تداوم یافت، هرچند باعث نزدیکی رسانه به توده مردم شد، اما بخشی از شکوه ادبیات مکتوب را از بین برد.
خلأروایت در بزنگاههای تاریخی
نکته تکاندهنده در این نشست، اشاره به غیبت روایتی رسانههای محلی در حوادث سرنوشتساز بود. پژوهشگران نقد کردند که در بزنگاههای مهمی همچون ملی شدن صنعت نفت، انقلاب اسلامی، جنگهای جهانی و حتی رخدادهای دردناکی چون قحطی بزرگ در همدان، مطبوعات محلی در جایگاه گزارشگر و روایتگر غایب بودهاند.
در این راستا تأکید شد که ما در رسانههای محلی تحلیل داریم اما روایت نداریم؛ به این معنا که اگرچه نشریاتی نظیر اتحاد قوام، ندای میهن یا ندای اکباتان تحلیلهای سیاسی و اجتماعی ارائه میکردند، اما جزئیات میدانی و روایتهای مردمی از اتفاقات محلی را ثبت نکردند. این امر باعث شده است تا امروز مورخان برای بازسازی تاریخ منطقه، به ناچار به منابع سراسری یا خاطرات پراکنده تکیه کنند.
سانسور یا فقدان دیدگاه؟
در بخشی از گفتگوها، به موضوع سانسور پرداخته شد. تحلیلگران معتقدند فقدان برخی مطالب لزوما نتیجه سانسور نبوده است؛ زیرا نمونههایی مانند حسینی داور وجود داشتند که حتی در شرایط سخت، مطالب تند سیاسی و ضد دولتی را در قالب شعر و مقاله منتشر میکردند. بلکه مشکل اصلی، تکبعدی بودن تولید خبر و فقدان تحلیلگران متکثری بوده است که بتوانند یک رخداد را از زوایای مختلف ببینند و روایت کنند.
بحران آرشیو و هشدار برای آینده
در پایان این نشست، زنگ خطری برای وضعیت آرشیوی مطبوعات به صدا درآمد. مفقود شدن بسیاری از شمارههای نشریات قدیمی و پراکندگی آنها در موزههایی مانند آستان قدس، پژوهشگران را با چالشی جدی مواجه کرده است.
شرکتکنندگان در این جلسه تأکید کردند که اگر رسانههای امروز نیز به همان رویه تاریخگریزی ادامه دهند و خبرها را بدون ذکر دقیق زمان، ساعت و مستندات تصویری منتشر کنند، آیندگان نیز با همان خلأ اطلاعاتی مواجه خواهند شد که ما امروز با آن درگیر هستیم. ضرورت تبدیل شدن مطبوعات محلی به منبعی معتبر برای تاریخ ملی و خروج از فضای خبررسانی ساده به سمت مستندسازی تاریخی، از اصلیترین دستاوردهای این نشست بود.
مدیر اسناد و کتابخانه ملی منطقه غرب کشور (همدان) و دبیر اجرایی این همایش با اشاره به ظرفیتهای تاریخی، فرهنگی و تمدنی استانهای همدان، کرمانشاه، کردستان، لرستان و ایلام اظهار کرد: منطقه غرب کشور یکی از پهنههای ارزشمند فرهنگی و تاریخی ایران است و مطبوعات محلی این منطقه بخش مهمی از حافظه تاریخی و میراث مکتوب آن را تشکیل میدهند.
عاطفه زارعی افزود: مطبوعات محلی صرفاً ابزار اطلاعرسانی نبودهاند، بلکه در طول تاریخ بازتابدهنده هویت و فرهنگ مردم، مطالبات اجتماعی، تحولات سیاسی و اقتصادی، رویدادهای فرهنگی و حتی سبک زندگی و آداب و رسوم جوامع محلی بودهاند و از این منظر، منابعی ارزشمند برای شناخت تاریخ اجتماعی و فرهنگی هر منطقه به شمار میروند.
مدیر اسناد و کتابخانه ملی منطقه غرب کشور با اشاره به انتخاب همدان به عنوان میزبان این رویداد علمی گفت: همدان با پیشینه دیرینه تاریخی و تمدنی خود ظرفیت ارزشمندی برای میزبانی از گفتوگویی علمی درباره بخشی از حافظه تاریخی ایران دارد و برگزاری این همایش میتواند زمینهای برای بازشناسی و معرفی بخشی از تاریخ مطبوعات محلی منطقه غرب کشور فراهم کند.
وی یکی از اهداف اصلی همایش را شناسایی، بررسی و تدوین تاریخ مطبوعات محلی پنج استان منطقه غرب کشور عنوان کرد و گفت: از استادان، اعضای هیأت علمی، پژوهشگران، دانشجویان و اصحاب رسانه دعوت میکنیم با ارائه مقالات و پژوهشهای علمی، در ثبت و تحلیل تاریخ مطبوعات محلی این منطقه مشارکت کنند.
زارعی افزود: بخشی از این میراث ارزشمند در آرشیوهای شخصی، مجموعههای خانوادگی، کتابخانهها و نزد مجموعهداران و علاقهمندان نگهداری میشود. شمارههای قدیمی نشریات، عکسها، مکاتبات، دستنوشتهها و دیگر اسناد مرتبط با مطبوعات، هر یک بخشی از هویت تاریخی این سرزمین را در خود جای دادهاند.
وی از صاحبان و دارندگان این منابع خواست با اهدای اسناد و مجموعههای ارزشمند مطبوعاتی به سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، در حفظ، ثبت، ساماندهی و فراهمسازی امکان بهرهبرداری پژوهشی از این میراث برای نسل آینده مشارکت کنند.
زارعی خاطرنشان کرد: مقالات و پژوهشهای منتخب این همایش پس از گذراندن مراحل داوری و انتخاب، در قالب مجموعهای مدون منتشر خواهد شد تا بهعنوان منبعی علمی و ماندگار در اختیار پژوهشگران، دانشگاهیان و علاقهمندان تاریخ مطبوعات قرار گیرد. مهلت ارسال چکیده مقالات پایان یافته و مهلت ارسال اصل مقالات تا ۲۰ مهرماه، اعلام نتایج داوری در ۳۰ مهرماه و مراسم نهایی همایش نیز همزمان با روز ملی پژوهش، در ۲۵ آذرماه ۱۴۰۵ در شهر همدان برگزار خواهد شد.
همدان از پیشینه قابل توجهی در عرصه رسانه و مطبوعات برخوردار است
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان نیز گفت: برگزاری این همایش اقدامی ارزشمند برای ثبت و صیانت از تاریخ رسانهای استان است و ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی از این حرکت فرهنگی حمایت میکند.
سیدمحمدرضا جوادی بیان کرد: خانه مطبوعات استان و فعالان رسانهای همدان در سالهای گذشته نقش مؤثری در انسجامبخشی به فعالیتهای رسانهای ایفا کردهاند و شایسته تقدیر هستند.
وی با اشاره به سابقه مطبوعات در استان گفت: همدان از پیشینه قابل توجهی در عرصه رسانه و مطبوعات برخوردار است و ثبت و مستندسازی این میراث میتواند زمینه انتقال تجربه به نسلهای آینده را فراهم کند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان با اعلام آمادگی برای همکاری در برگزاری همایش تاریخنگاری مطبوعات محلی تصریح کرد: در صورت نیاز از ظرفیت ادارات فرهنگ و ارشاد اسلامی استانهای غرب کشور نیز برای مشارکت در این رویداد استفاده خواهد شد تا همایشی در شأن جایگاه رسانههای منطقه برگزار شود. جوادی با تأکید بر جایگاه رسانه در توسعه کشور خاطرنشان کرد: مطبوعات و رسانهها امروز از مهمترین ارکان رشد فرهنگی، اجتماعی و سیاسی جوامع به شمار میروند و تقویت این حوزه، ضرورتی اجتنابناپذیر برای توسعه کشور است.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان ابراز امیدواری کرد که با همافزایی دستگاههای فرهنگی، دانشگاهها، خانه مطبوعات و فعالان رسانهای، همایش تاریخنگاری مطبوعات محلی به رویدادی اثرگذار در سطح منطقه غرب کشور تبدیل شود.
باید رویکرد و نگاه حرفهای در مطبوعات و رسانه داشت
معاون فرهنگی و رسانهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان نیز بر ضرورت حفظ میراث مطبوعاتی استان تأکید کرد و گفت: باید رویکرد و نگاه حرفهای در مطبوعات و رسانه داشت.
مجید فروتن با اشاره به جایگاه مطبوعات در تحولات تاریخی کشور اظهار کرد: نشریات در دورههای مختلف متناسب با شرایط اجتماعی و سیاسی کارکردها و ارزشهای متفاوتی داشتهاند. پس از دوره قاجار فضای مطبوعات بیش از گذشته تحت تأثیر تحولات سیاسی، رقابتها و اختلافات جناحی قرار گرفت.
وی افزود: با پیروزی انقلاب رویکرد مطبوعات دستخوش تحول شد و در کنار پرداختن به مسائل سیاسی توجه به موضوعات فرهنگی، اجتماعی و هویتی نیز به شکل گستردهتری در دستور کار رسانهها قرار گرفت.
معاون فرهنگی و رسانهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان با بیان اینکه از سال ۱۳۵۷ تا ۱۴۰۰ حدود ۱۳۰ نشریه در استان همدان فعالیت دارند، گفت: در این سالها ادبیات و محتوای نشریات نیز متناسب با نیازهای جامعه تغییر یافته و امروز شاهد پررنگتر شدن رویکردهای فرهنگی، آموزشی و دانشگاهی در رسانههای مکتوب هستیم.
فروتن با اشاره به شکلگیری خانه مطبوعات و حرکت رسانهها به سمت تخصصی شدن تصریح کرد: با وجود این روند گسترش ابزارهای نوین ارتباطی و توسعه فضای مجازی موجب کاهش استقبال از رسانههای مکتوب شده و این موضوع یکی از چالشهای جدی حوزه رسانه است که نیازمند برنامهریزی، بازنگری و اتخاذ راهکارهای مؤثر است.
معاون فرهنگی و رسانهای اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان در پایان گفت: باید صاحب موزه مطبوعات شود تا اسناد، دیدگاهها، روایتها و دادههای ارزشمند رسانهای برای آیندگان حفظ و منتقل شود.
گفتنی است ، دبیرخانه همایش ملی تاریخ مطبوعات محلی منطقه غرب کشور در همدان مرداد ماه 1405 فعال شد. در پایان این نشست به مهرداد حمزه رئیس خانه مطبوعات استان همدان حکمی مبنی بر عضویت در شورای سیاستگذاری همایش اعطا شد.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
یلدا شب هندوانه و فال و غزل
|
|
|
|
|
حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
نشر و نقل مطالب فقط با ذکر نام روزنامه همدان پیام
بلامانع است.
|
|
|
روزنامه همدان پیام (
اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي،
سياسي، ورزشی )
صاحب امتياز و مدير مسئول:
نصرت ا... طاقتي احسن
-
سردبير: يدا... طاقتي
احسن
نشاني: همدان، خيابان
شريعتي، ابتداي خيابان مهديه،
ساختمان پيام
تلفن: 8264433
(0811)
- فکس: 8285048
(0811) - سازمان
نیازمندی: 8264400
(0811) - ايميل:
info@hamedanpayam.com |
|
