انتخابات یازدهمین دوره مجلس شورای اسلامی بهعنوان مهمترین رویداد سیاسی کشور در سالجاری در کانون توجه رسانهها قرار دارد و هرچقدر به دوم اسفندماه نزدیکتر میشویم، حساسیتها نسبت به این رویداد بیشتر خود را نشان میدهد.
مشارکت حداکثری در انتخابات و انتخاب آگاهانه از کلیدیترین موضوعاتی است که باید در فضای سیاسی و رسانهای موردتوجه قرار گیرد.
برگزاری نشستهای کارشناسی در همدانپیام، گامی برای فراهمنمودن زمینههای تحقق این مهم است.
بررسی و تحلیل ابعاد مختلف انتخابات، ضرورتهای پیشرو و ارائه راهکارها و پیشنهادهای سازنده برای نقشآفرینی بیشاز پیش رسانه در ایجاد شور انتخاباتی همراه با انتخاب آگاهانه ازجمله اهدافی است که در این نشستها دنبال میشود.
بهدنبال برگزاری نشست هماندیشی کارشناسان و مشاوران همدانپیام باحضور بیشاز ۴۰ کارشناس در حوزههای مختلف سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و رسانهای نخستین نشست تخصصی کارشناسان با موضوع "نقش مردم در مجلس" در دفتر روزنامه برگزار شد.
محور اصلی این نشست نقش مجلس در اداره جامعه و نقش مردم در گذران مجلس بود تا پیشاز هر چیز این موضوع مورد بررسی و واکاوی قرار گیرد که مجلس بهعنوان رکن قانونگذاری کشور از جایگاه بسیار مهمی برخوردار است و به یک معنا نقش اصلی را در اداره امور جامعه و پیشرفت کشور دارد.
بر همین اساس است که نمایندگان مردم در مجلس، دارای جایگاه مهم و ارزشمند و از طرفی مسئولیت سنگین و خطیری هستند.
پرداختن بهچنین مبحثی بهنوعی توجه بهنقش و جایگاه مردم در یک نظام مردمسالار است؛ زیرا مجلس یا همان خانه ملت تبلور عینی مشارکت و نقشآفرینی مردم در تصمیمات و اداره امور است.
البته در این نشست بهمباحث مهمی چون اهمیت وجود مجلس، بایدها و نبایدها و حتی فرصت و تهدیدهایی که پیشروی خانه ملت میتواند باشد، پرداخته شد که ذیل مبحث اصلی جلسه بود.
هدف از طرح اینگونه موضوعات توسط کارشناسان کمک به تحقق شور انتخاباتی همراه با انتخاب آگاهانه است که همدانپیام در راستای رسالت خود دنبال میکند.
دیدگاهها و نظرات سازنده، آگاهیبخش و راهگشای کارشناسان حاضر در جلسه که با نگاه علمی، دقتنظر بالا و تحلیل واقعگرایانه مباحث را موردبررسی قرار دادند، نشان میدهد که انتخابات بهعنوان تجلی اراده مردم و نماد مردمسالاری دینی عرصهای است که همگان باید باحساسیت آن را دنبال کنند تا هم زمینه برای برگزاری انتخابات پرشور، رقابتی، قانونمند و سالم فراهم گردد و هم به دنبال آن مجلسی قوی و کارآمد شکل بگیرد.
در ادامه دیدگاههای کارشناسان آمده است.
حامد صادقی
کارشناس مسائل اقتصادي
*در شرایط حساستری نسبت به دورههای گذشته هستیم، این موضوع ضرورت انتخاب درستتر و هوشیارتر را ازسوی مردم بیشتر میکند.
*انتخاب بهعنوان حق اصلی شهروندان در همه دنیا شناخته میشود، بنابراین به انتخاب نمایندگان اصلح و شایسته باید توجه ویژهتری شود.
*نمایندهای که انتخاب میشود باید خود را نماینده همه مردم بداند نه نماینده قوم، گروه و حزب خاص.
*یک نماینده باید نیازها وخواستههای مردم را بهخوبی بشناسد، قدم نخستش اولویتبندی نیازهای مردم باشد و در قدم بعدی برای حل آنها برنامه داشته باشد.
*یکی از مشکلات که در مجلس فعلی کموبیش دیدیم، ایناست که تصمیماتی یا قوانینی مصوب میشود که چندان اولویت اصلی مردم نیست.
*عمل به شعار و وعدهها از دیگر موضوعاتی است که باید مدنظر نمایندگان باشد زیرا بخش عمدهای از ارزیابیها براساس شعارها است که یک نماینده میدهد.
*شفافیت و صداقت داشتن با مردم، نماینده گاهی مواردی مطرح میکند که در عمل و گفتارش نیست یا شفافیت را بهرغم تأکیدات در عملکردش نمیبینیم این روند بهنوعی بدبینی و عدم اعتماد ایجاد میکند.
*به عقیده من یکی از ویژگیهای نماینده داشتن " قدرت تجزیه و تحلیل مباحث" است و این موضوع به هوش اجتماعی فرد باز میگردد.
*نماینده باید در همه حوزهها اظهارنظر کند البته ظرفیت هر فردی مشخص است، اما میطلبد نماینده اهل مشورت باشد و بتواند از نظرات کارشناسان مختلف استفاده کند.
*نکته بعدی شجاعت و جسارت نماینده در پرداختن به موضوعاتیست که در سالیان متمادی انباشته شده و راه مشخصی برای آن ارائه نشده است، پس نماینده باید شجاعت داشته باشد و به این مباحث ورود کند.
*فعال و پرنشاط بودن، پیگیری امور، صادق و مردمداربودن از دیگر شاخصههای یک نماینده است.
محمد سهرابی
کارشناس سیاسی - استاد دانشگاه
*امیدواریم هدف اصلی انتخابات که حضور پرشور مردم است، فراهم شود.
*به اعتقاد من مجمع نمایندگان قوی در توسعه استان مؤثر است.
*مجلس را خانه ملت مینامیم، افرادی که جمع هستند هر کدام بهعنوان نماینده از سوی ملت و مردم تصمیمگیرنده هستند و آن چیزی که در مجلس اتفاق میافتد برای همه جامعه است.
*مجلس بزرگترین نهاد قانونگذاری در کشور محسوب میشود و بهنوعی نقش اصلی را قانونگذاری دارد و بیشتر از همه قوا میتواند در سرنوشت جامعه و در حوزه سیاست داخلی و خارجی تعیینکننده باشد.
*تصمیمات نمایندگان مجلس با توجه به جایگاهی که در خانه ملت دارند آینده جامعه را رقم میزند بنابراین اگر تصمیمی خدانکرده بر اساس نگاههای محدود، تنگنظرانه یا نگاههای سلیقهای و گاها گروهی و جناحی باشد و نه براساس منافع ملی، بر فضای بیرونی جامعه تاثیر می گذارد اما اگر در بر اساس نگاه کارشناسی با تکیه بر اصل منافع ملی باشد خروجی مسلما بهتر خواهد بود.
* تصمیمات مجمع نمایندگان استان در سطح استانی نیز میتواند "موتور محرکه توسعه و پیشرفت استان "باشد، مشروط به اینکه براساس نیازهای استان گام بردارند. در غیر این صورت میتواند عملکرد آنها چالشهایی بهدنبال داشته باشد.
*مشارکت در انتخابات بهعنوان یک تکلیف محسوب میشود. مسئولیت اجتماعی ما بهعنوان شهروند ایجاب میکند در انتخابات شرکت کنیم چون بهنوعی سرنوشت ما با این موضوع گره خورده است.
*نماینده در برابر یک جامعه وظیفه دارد، نمایندگان زمانیکه در جایگاه مجلس قرار میگیرند دربرابر تمام ملت پاسخگو هستند.
*یک نماینده نیازمند تیم کارشناسی است، این تیم در گرفتن تصمیمات درست به نماینده کمک میکند.
*نمایندگان باید اولویتها را در سطح استانی و ملی بشناسند و در طول دوره نمایندگی پاسخگو باشند.
جعفر محقق
معلم بازنشسته و استاد دانشگاه امام حسین(ع)
*وظیفه مجلس براساس قانون تقنین و نظارت است، بنابراین میتوان گفت مجلس شورای اسلامی یک قوه تقریبا غالب است.
*مجلس قدرتتمام، پساز ولایت و امامت محسوب میشود، از پایینترین لایههای جامعه در عرصه انتخابات شرکت میکنند و این موضوع از مزیتهای اصلی جمهوری اسلامی محسوب میشود البته تعداد برگزاری انتخابات هم میتواند شاخص دوم باشد.
*نقش مردم در نظام تعیینکننده است، مردم با انتخاب نمایندگان خود میتوانند در سرنوشت کشور مؤثر باشند.
*امروزه باتوجه به اتفاقات گذشته و فراز و فرودهایی که بهوجود آمده، این موضوع میتواند اصل مشارکت را خدشهدار کند؛ ممکن است کسی نظام را قبول نداشته باشد اما ایران را قبول دارد پس این مشارکت میتوانند سلیقهای باشد یا حزبی یا یک وظیفه و تکلیف شرعی.
* رفتن انتخابات بهسمت چندقطبی و قومیتگرایی را میتوان تهدید انتخابات مجلس تلقی کرد، اگر چنین نگاهی حاکم باشد بهنوعی فاجعهبار خواهد بود یا بیان شعارهای بومیگرایی در شکست یک نماینده بیتأثیر نیست.
*در نهایت کسانیکه قصد دارند در انتخابات مشارکت کنند باید دنبال انتخاب فرد صالح و مقبول باشند.
* به اعتقاد من قانونگذار باید منعطف باشد نه یک فرد افراطی.
*خصوصیسازی از دیگر مواردی است که باید مدنظر باشد، دولت خیلی فربه شده ما به هر میزان توانستهایم دولت را حداکثری کردیم و اصل 44 قانون اساسی مغفول مانده است.
*پرهیز از هدایتیشدن رقابتهای انتخاباتی یا حضور یک جریان سیاسی غالب نیز باید در عرصه انتخابات مدنظر باشد.
* به عقیده من تضارب آرا یکی از نشانههای حیات جامعه است، ما نباید از منتقدان خودمان بترسیم زیرا انتخابات در جریان رقابتها معنا پیدا میکند.
* در مجموع نمایندگان مردم باید وکلا و عیون مردم باشند.
محمدرضا عراقچیان
عضوهیأت علمی دانشگاه بوعلیسینا کارشناس برنامهریزی، معماری و شهرسازی
*هر زمان از نظر نرخ مشارکت واجدین شرایط رأیدادن بهبالای دوسوم رسیدیم یعنی بهعدد خوبی در مشارکت دست یافتهایم. امیدوارم بتوانیم این عدد را کف قابلقبول مشارکت مردمی بدانیم؛ وقتی کشورهای مختلف را از نظر مشارکت بررسی میکنیم اگر نرخ مشارکتشان به 41 درصد برسد خیلی خوشحال میشوند در حالیکه نرخ مشارک در انتخابات در کشور ما خیلی بالاتر از این اعداد است.
*برای اینکه سنگ روی سنگ بند شود به قانون نیاز داریم، قانونی که همه قبولش داشته باشیم، این درصورتیاست که من هم در انتخاب آن نماینده شریک باشم و از حق شهروندی و ایرانیبودن خود استفاده کنم، بعد بگویم عدد دوسوم را رساندم به عددی بالاتر، پس در تمام قوانینی که در مجلس مصوب میشود، نقش دارم.
*در ایران نهادی نداریم که رفتار نمایندگان را در 4 سال نمایندگی رصد و بررسی کند که چقدر اثربخش بودهاند.
*احساس تکلیف برای حضور در عرصه انتخابات زیاد است بهازای هر صندلی 25 نفر داوطلب شدند، یعنی ما انقدر مکلف و احساس تکلیف داریم!
*نماینده باید مسلط به شرایط و متخصص باشد و درمجموع "وسیعالمنظر" باشد یعنی به زمانه خودش آشنا باشد.
* نکته دیگر اینکه نمایندگان ما عمدتا به تاکتیک میپردازند، برای اینکه در دفعات بعدی مجلس حضور داشته باشند در امور جزئی شهرستان خودشان بیشتر وارد میشوند در حالیکه به اعتقاد من سؤالات نماینده باید سؤالات کلان و کشوری باشد، درست است که نماینده مردم است اما در مجلس حضور دارد تا برای کلان کشور تصمیم بگیرد نه جزئی از کشور.
بنابراین بیشاز 60 درصد انرژی خود را باید برای نوشتن استراتژی برای کشور و کمتر از 40 درصد را در امور تاکتیکی و روشهای رسیدن به برنامه بگذارد.
