پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

صفحه ویژه خبر گزاری ها

«سیاه‌دره» در انتظار «روزهای سفید»

روستای سرسبز و زیبای «سیاه‌دره» در ۶۰ کیلومتری نهاوند، در بخش خزل واقع شده و ۲۴ خانوار دارد، اما بیکاری و فقر گریبان‌گر آنهاست و بخت اهالی را همچون اسم روستا سیاه کرده است، البته نباید از ظرفیت گیاه دارویی این منطقه غافل شد، موهبتی از خالق یکتا به روستاییان منطقه که کافیست روی آن سرمایه‌گذاری شود.
به گزارش فارس، همه عنوان «نقاشی خدا» را شنیدیم، اما دیدن نقاشی خدا و غرق شدن در عظمتش لذتی است وصف‌ناپذیر، گویی لحظه‌ای روح آدمی با روح خالق خود درآمیخته می‌شود و به آسمان هفتم می‌رسد.
با نگاه اجمالی به دور و اطرافمان جلوه شکوه و عظمت خدا نمایان است، اما برخی تابلوهای خدا آدمی را مسحور می‌کند و گویی فراش باد صبا فرش زمردی‌اش را با نخ‌های ابریشم گسترانده و دایه ابر بهاری به این فرزندش بیشتر از دیگران توجه کرده است.
انسان‌ها هم به نوعی خالق هستند؛ خالق ماشین‌آلات پیشرفته و پیچ و مهره‌های بی‌جان اما اگر مخلوقی جاندار و سرشار از عشق آفریدی حساب است، «سیاه‌دره» تابلویی است سراسر عشق و زیبایی، هدیه‌ای از خالق یکتا به روستاییان آن منطقه. از مسیر روستا چیزی نمی‌گویم از فراز و فرود جاده هم حرفی به میان نمی‌آورم، اما به دره که می‌رسم چند دقیقه‌ای مات و مبهوت زیبایی همان نقاشی می‌شوم و تمام تن و جانم چشم می‌شود تا مبادا نقطه‌ای از قلم بیفتد.
تابلو کوچکی کمی جلوتر از روستا با نوشته‌های کم‌رنگ نشان می‌دهد درست آمدم، باید کمی سراشیبی را طی کنم تا برسم به دل دره همانجا که نور جریان دارد و حتی شبدرهایش از لاله قرمز دشت‌های گلگون، زیبایی کم ندارد.
در مسیر سراشیبی آب جریان دارد و جوی باریک و زلال در مسیری پر پیچ و خم راهی یافته و آرام و با طمأنینه طی طریق می‌کند.
راه‌های داخل روستا خاکی و در گوشه کنار آن پر از سنگ و کلوخ است، بوی خوش زندگی مشامم را پر کرده همان بویی که آدمیان شهری سال‌هاست از آن محروم هستند و هر گوشه و کناری در جست‌وجوی آن.
تپه‌ها و دره‌ها به رنگ سبز روشن با عطر خوش بهار جلوه طبیعت ناب سیاه‌دره و تفرجگاهی بکر است برای کسب آرامش دور از هیاهوی دنیای امروزی، صدای سهره‌‌ها بدون جنجال ماشین‌های خشک و بی‌روح در گوش طنین‌انداز می‌شود.
بخت سیاه اهالی سیاه‌دره
اما زیبایی این روستای بکر شکم اهالی روستا را پر نمی‌کند، روستای کوچک سیاه‌دره بین کوه‌های بلند و درختان چندهزار ساله احاطه شده و چندان دامداری و کشاورزی رونق ندارد، فضایی برای انجام امور کشاورزی در دسترس اهالی روستا نیست.
بیکاری گریبان‌گر آنهاست و بخت اهالی را همچون اسم روستا سیاه کرده است، با تعدادی درخت گردو که به هریک از خانواده‌ها تعلق دارد و یا یک گوسفند و در بهترین حالت یک گوساله‌، زندگی می‌گذرانند.
اغلب جوانان روستا برای یافتن کار به شهرهای بزرگ مهاجرت کرده و از خانه و کاشانه خود برای تکه نانی دور افتاده‌اند، هر چند به جز کارگری هم شغلی در انتظار آنها نیست.
مهمترین خواسته اهالی روستا توجه مسئولان به معاش و ایجاد مشاغل جانبی در حوزه کشاورزی است تا مردان و زنان روستا در کنار هم دست به کار شوند و نانی درآورند.
دیوارهای فروریخته سیاه‌دره
امکانات روستا هم چنگی به دل نمی‌زند، اهالی از نبود فاضلاب، آبخیزداری برای جلوگیری از جاری شدن نزولات جوی به داخل روستا، اینترنت ضعیف و ساختمان‌های قدیمی و مخروبه ناراضی هستند.
یکی در میان دیوار خانه‌های کاهگلی و سنگی روستا به‌دلیل هجوم آب‌های سطحی فروریخته و از داخل کوچه حیاط یا حتی داخل خانه‌هایشان مشخص است.
خانه اهالی از سراشیبی تا وسط دره ساخته شده و از دور نمایی همچون روستاهای پلکانی یا طبقاتی دارد، اما متأسفانه به دلیل وضعیت جغرافیایی سیاه‌دره، خانه‌ها و یا اصطبل حیوانات از سرازیر شدن نزولات جوی در امان نیست.
اهالی روستا دلواپس بارش باران‌های فصلی هستند، به‌ویژه در بهار که هر آن ممکن است سازه‌های نه‌چندان محکم منازل آنها را خراب کند و مخروبه‌ای بیش باقی نگذارد.
حیاطی به وسعت دشت
آن طرف جاده درست مقابل روستا یک مدرسه در میان دشت ساخته شده و چند دانش‌آموز و یک معلم بیشتر ندارد، حیاط مدرسه هم انگار همان دشت روبه‌رویی است و بچه‌های سیاه‌دره برای اجابت قضای حاجت در ساعت مدرسه به خانه برمی‌گردند.
از تحصیلات متوسطه هم در روستا خبری نیست و دانش‌آموزان باید به فیروزان یا فارسبان بروند و ادامه تحصیل دهند البته شرایط مالی اهالی روستا در حدی نیست که نوجوانان توان ادامه تحصیل داشته باشند.
روستای سرسبز و زیبا سیاه‌دره در ۶۰ کیلومتری نهاوند، درست پس از سراب کنگاور واقع شده و امروز ۲۴ خانوار دارد هر چند تا یکی دو سال پیش تعداد خانوار سیاه‌دره به 7 خانواده هم رسیده بود و همه اهالی روستا مهاجرت کرده بودند، اما حالا تعدادی از آنها برگشته و تقریبا ۱۱۰ نفر در سیاه‌دره زندگی می‌کنند.
روستایی به قدمت تاریخ
برخی اهالی معتقدند سیاه‌دره از روستاهای زمان اشکانیان است و در گذشته‌های دور سیاحتگاه بزرگان بوده است، از طرفی یکی از جوانان روستا هم می‌گوید: نام اصلی روستا «سهره»، نام یک پرنده‌ است اما بعدها این روستا را «سیاه‌دره» نامیدند.
روستا بین کوه‌های بلند و درختان هزار ساله گردو و چندهزار ساله بلوط محصور شده و زبان اهالی لک است، زبان لک یکی از زبان‌های بسیار قدیمی است و تقریباً منظوم و مملو از اشعار، ضرب‌المثل‌ها، افسانه‌ها و بسیاری از کلمات و جملات این زبان دارای اوزان عروضی است.
در زمان‎های بسیار دور یکی از گردنه‌های اطراف سیاه‌دره شاهراه تردد تجار از لرستان به سوی نهاوند بوده همچنین یک قلعه نظامی و یک آتشکده بر فراز سلطان کوه است از آنجا گردنه اسدآباد تا پس از خرم‌آباد دیده می‌شود.
قسمتی از فراز و فرودهای سیاه‌دره یا همان منطقه گذرگاه درخت بلوط تنومند با قدمت که از قسمت انتهایی شکافته شده و برای اهالی مقدس است خودنمایی می‌کند، اغلب روستاییان برای گرفتن حاجت پارچه‌های سبز نذر کهنه درخت بلوط می‌کنند و دخیل می‌بندند و برای برآورده شدن آرزوهای خود انتظار می‌کشند.
تپیدن نبض زندگی در سیاه‌دره
هرچه بیشتر در روستا وقت می‌گذرانم به پارادوکس عجیبی می‌رسم از سویی این همه زیبایی که فقط از قدرت لایتناهی خالق یکتا برمی‌آید، از سوی دیگر فقر و تنگدستی که دامن اهالی را گرفته است.
اما «فرزاد» نبض زندگی در سیاه‌دره را وادار به تپیدن می‌کند، این جوان خوش‌ذوق با استفاده از گیاهان دارویی خودرو در کوه‌های روستا کارگاه کوچک خانگی به راه انداخته و عرقیات ناب تولید می‌کند.
گیاهانی چون بومادران، نعنا کوهی، پونه، گل نسترن، خارمریم، آویشن و کاسنی و انواع دیگر گیاهان دارویی در کوه‌های روستا در حجم بالا یافت می‌شود که همگی خودرو هستند.
فرزاد مدتی در تهران کار و زندگی می‌کرد، اما سختی زندگی و نبود کار سبب می‌شود دوباره به روستا برگردد و از نعمت‌های خدادادی این منطقه بهره گرفته تا درآمدی کسب کند.
وی 4 دستگاه عرق‌گیری و یک دستگاه اسانس‌گیری خریداری کرده و در گوشه حیاط منزل کوچکش عرقیات دارویی آماده و رزق حلال کسب می‌کند، هرچند بروکراسی اداری و سخت‌گیری‌های متداول برای کسب مجوز تولید عرقیات دارویی گریبانش را گرفته است.
فرزاد با وجود تمام ناامیدی که سراسر این خطه را فراگرفته بذر امید پاشیده و به آینده و روزهایی که همه اهالی با استفاده از منابع خدادادی روستا فقر و تنگدستی را از سیاه‌دره دور کنند، می‌اندیشد.
با حل مشکلات روستا و ریشه‌کنی بیکاری شاید همان نام «سهره» همه‌گیر شود و «سیاه‌دره» به خاطره‌ها بپیوندد.
ناگفته نماند ۹۰ درصد گیاهان موجود در روستا گیاهان دارویی با کیفیت بالاست و قابلیت راه‌اندازی چند کارگاه عرق‌گیری وجود دارد، تنها سرمایه محدود در قالب تسهیلات کم‌بهره کشاورزی می‌تواند زندگی اهالی این دره زیبا را تکان دهد.
اتفاقی که هم همت مسئولان را می‌طلبد هم اهالی روستا را.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس