استان همدان در سالهای اخیر، بهواسطه ظرفیتهای جغرافیایی، معدنی و صنعتی خود، به یکی از نقاط کانونی سرمایهگذاری در غرب کشور تبدیل شده است.
در همین راستا، در روزهای گذشته، در نشست ستاد توسعه و پیشرفت استان همدان، سه تفاهمنامه مهم با حضور استاندار و جمعی از سرمایهگذاران به امضا رسید.
یکی از این تفاهمنامهها، به اجرای پروژه ایجاد نیروگاه خورشیدی ۱۰۰ مگاواتی در شهرستان ملایر اختصاص داشت؛ طرحی که با برآورد سرمایهگذاری ۴ هزار میلیارد تومانی توسط شرکت سپهر صنعت آرتا سرمایهگذاری و با مدیریت ساریخانی، به مرحله اجرا خواهد رسید.
این پروژه نهتنها از منظر اقتصادی اهمیت دارد، بلکه از نظر زیستمحیطی و توسعه پایدار نیز یکی از گامهای استراتژیک در مسیر تحقق اهداف انرژیهای تجدیدپذیر در کشور بهشمار میرود. ترکیب ظرفیت فنی بالا، موقعیت جغرافیایی مناسب استان همدان برای ایجاد نیروگاههای خورشیدی و تجربه موفق ساریخانی در حوزه صنایع معدنی، این پروژه را به الگویی قابل توجه در میان طرحهای مشابه تبدیل کرده است.
ساریخانی پیشتر نیز با بیش از ۲۰ سال سابقه فعالیت در بخش معدن و صنایع معدنی، سرمایهگذاریهای چشمگیری در استان همدان انجام داده است. ورود او به حوزه انرژیهای نو، نهتنها برای تأمین نیازهای انرژی مجموعههای صنعتی تحت مدیریت اوست، بلکه پاسخی به نیاز کلان کشور به انرژی پاک و پایدار است.
در گفتوگوی پیشرو، ابعاد مختلف این پروژه، چالشها و فرصتهای مسیر، جزئیات فنی و مالی و نیز نگاه راهبردی سرمایهگذار به آینده انرژی و صنعت در استان، مورد بررسی قرار گرفته است.
لطفا درباره انگیزهتان برای سرمایهگذاری در پروژه نیروگاه خورشیدی، دلایل انتخاب همدان و فناوری مورد استفاده توضیح دهید؟
بخشی از انگیزه ما تأمین نیاز انرژی صنایع معدنی خودمان است و بخشی دیگر مشارکت در فعالیتی اقتصادی و ملی، زیرا نیروگاه خورشیدی هماکنون هم مقرونبهصرفه است و هم از اولویتهای کلان کشور برای تأمین انرژی محسوب میشود.
استان همدان بهلحاظ شرایط جغرافیایی، زاویه تابش خورشید، دمای شب و روز و ارتفاع از سطح دریا یکی از بهترین نقاط کشور برای ایجاد نیروگاه خورشیدی است. ما نیز بهدلیل اصالت خانوادگی از این منطقه و شناخت شرایط، این مکان را انتخاب کردیم.
تجهیزات مورد استفاده، از 2 شرکت معتبر چینی تهیه خواهد شد. با وجود اینکه فناوری تولید پنلهای خورشیدی در ایران وجود دارد، اما تیراژ تولید و کیفیت آنها قابل مقایسه با چین نیست. بهخاطر تولید انبوه و تجربه بالا، هم کیفیت محصولات چینی بهتر است و هم هزینه تمامشده پایینتر است؛ واردات این تجهیزات در حال حاضر اقتصادیتر است.
درباره برنامه اجرایی، زمانبندی و میزان سرمایهگذاری در این پروژه توضیح بفرمایید؟
پروژه در ۲ فاز اجرا میشود؛ فاز نخست با ظرفیت ۱۰۰ مگاوات در شهرستان ملایر تا پایان سال به بهرهبرداری خواهد رسید (به شرط پیشرفت طبق برنامه). فاز دوم با ظرفیت ۵۰ مگاوات در ادامه اجرا خواهد شد.
برای این طرح حدود ۴ هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری در نظر گرفتهایم. مجوز فروش برق تولیدی را نیز از طریق تابلوی سبز فروش برق دریافت کردهایم. تا این لحظه تسهیلات بانکی دریافت نکردهایم و پیشبینی شده که ۵۰ درصد هزینهها را خودمان تأمین کنیم و ۵۰ درصد دیگر را از محل تسهیلات پوشش دهیم.
نرخ بازگشت سرمایه را حدود 2/5 سال پیشبینی کردهایم.
درباره سابقه سرمایهگذاریتان در همدان بگویید؟
ما حدود ۲ سال است که در حوزه معدن، صنایع معدنی و بازرگانی مواد معدنی فعالیت داریم، بهویژه در استانهای همدان و کردستان. تا امروز بیش از ۱۲۰۰ میلیارد تومان در استان همدان سرمایهگذاری کردهایم.
از سال ۱۳۸۵ در این استان فعال هستیم. این نیروگاه خورشیدی هم در واقع برای تأمین انرژی مورد نیاز همین صنایع معدنی طراحی شده است. فعلا نیاز مجموعه ما کمتر از ۱۰ مگاوات است، اما با بهرهبرداری از پروژه ۱۵۰ مگاواتی، هم نیاز خودمان و هم بخشی از نیاز استان را تأمین خواهیم کرد.
چه چالشهایی در مسیر اجرا داشتید و چه نهادهایی از شما حمایت کردند؟
بزرگترین مانع، روال اداری پیچیده و زمانبر برای صدور مجوزها بود؛ بهویژه برای پروژههای بزرگ، برخی مجوزها باید از تهران اخذ شود و این رفتوآمدها زمانبر است. همچنین، تأمین تسهیلات بانکی برای پروژههای بزرگ صنعتی، نهتنها در همدان بلکه در کل کشور، یکی از مشکلات اصلی است.
زمین مورد نیاز پروژه ۱۴۹ هکتار است و اکنون در مراحل پایانی واگذاری قرار دارد. با همکاری نهادهایی چون استانداری، محیط زیست، منابع طبیعی، سازمان اراضی ملی و اتاق بازرگانی مسیر تا اینجا سپری شده است. از استاندار، آقای حسینی معاون استاندار و سایر مسئولان اقتصادی استان نیز بابت پیگیریهایشان قدردانی میکنیم.
ارزیابیهای زیستمحیطی انجام شده؟ و چه راهبردی برای مدیریت ریسک در شرایط فعلی کشور دارید؟
بله، تمام تأییدیههای زیستمحیطی اخذ شدهاند. اصولاً نیروگاه خورشیدی جزء صنایع پاک و دوستدار محیط زیست است و آسیبی به محیط اطراف وارد نمیکند. با مردم محلی نیز تعامل و هماهنگی انجام شده تا این پروژه مورد حمایت آنها هم قرار گیرد.
در خصوص ریسکهای اقتصادی و سیاسی، باید گفت هر پروژه بزرگی با ریسکهایی همراه است. اما نیاز کشور و صنایع داخلی، این ریسکها را توجیهپذیر میکند. از نظر ما، هیچ راهی جز حرکت بهسمت تأمین انرژیهای نو وجود ندارد، و این قدم هم در راستای نیاز ملی است و هم نیاز مجموعه خودمان.
درباره سوابق صادراتیتان هم اگر ممکن است توضیحی بدهید؟
از سال ۱۳۸۸ صادرات سنگ آهن از بندر امام را آغاز کردیم. در آن زمان، بندر امام(ره) تازه برای این کار فعال شده بود و این موضوع نقش مهمی در کاهش هزینهها و تسهیل صادرات داشت. با راهاندازی کشتیهای بزرگ، هم حمل آسانتر شد و هم هزینهها بهشدت کاهش یافت.
صادرات ما عمدتاً در حوزه سنگآهن و محصولات مرتبط بوده و سابقه صادرات بیش از 10میلیون تن را داریم. همین صادرات سبب شد تا برخی معادن کمرمق نیز فعال شوند و توجیه اقتصادی پیدا کنند.
