ttttt پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام
 
 
دوشنبه - 19 مرداد 1405 - شماره 5482
 


امروز : سه شنبه ، 20 مرداد 1405

Today : Tue, August 11, 2026

ارتباط با سرویس ها - پذیرش آگهی * آدرس ما درشبکه های اجتماعی hamedanpayam@
 
کد مطلب:  142261 تاریخ انتشار:  1403-12-25 - 12:32 تعداد بازدید:  378
ارسال به دوستان
نسخه چاپی

تعیین مزد سال ۱۴۰۴ مأموریت فوق‌دشوار

اقتصادی


 پائین بودن دستمزد از یک طرف سبب کاهش بهره‌وری نیروی کار و در نتیجه کاهش تولید بنگاه اقتصادی می‌شود، و از طرف دیگر زمینه را برای خروج نیروهای با تجربه و ماهر که برای بنگاه‌های کوچک و متوسط نقشی محوری دارند، فراهم خواهد کرد.

به رسم معمول، در ماه پایانی هر سال با مشارکت سه نهاد رسمی به نمایندگی از طرف دولت، نیروهای کارگری و کارفرمایان در جلساتی طولانی و البته پر مباحثه و گاهی پر تنش، دستمزد کارگران برای سال بعد تعیین می‌شود.

امسال اما شرایط خاصی بر این جلسات حاکم است: چندین سال است که افزایش دستمزدها پایین‌تر از افزایش نرخ تورم تعیین شده و بدین ترتیب هر سال قدرت خرید نیروهای کار کاهش یافته است. این امر نه تنها اثرات اجتماعی زیادی همچون نارضایتی و گسترش فقر و نابرابری داشته بلکه سبب کاهش بهره‌وری نیروی کار و خروج نیروهای ماهر و نیمه‌ماهر از بخش‌های اقتصادی، به‌خصوص بنگاه‌های کوچک و متوسط شده است.

با توجه به این نکات از یک سو، و شرایط بی‌سابقه و بسیار حساس و بی‌ثبات اقتصادی فعلی از دیگر سو، تعیین دستمزد شمشیری دو لبه است و دقت در تعیین آن برای همه طرف‌های ذینفع بسیار حیاتی و تأثیرگذار است: الف: از یک طرف دستمزدها باید حداقل به میزان تورم انتظاری در سال آینده (نه تورم فعلی) افزایش یابند، به‌خصوص اینکه با توجه به تشدید مجدد تحریم‌ها توسط ترامپ (و در صورتی که توافقی با امریکا حاصل نشود)، انتظار می‌رود تورم در سال آینده افزایش بیشتری داشته باشد.

ب: از طرف دیگر، با توجه به بی‌تدبیری‌ها و بی‌کفایتی‌های گذشته تاکنون و نیز آثار منفی ناشی از تداوم تحریم‌ها، فشار بسیار زیادی بر بنگاه‌های کوچک و متوسط وارد شده و در بسیاری موارد این بنگاه‌ها را در آستانه تعطیلی یا ورشکستگی قرار داده، افزایش قابل توجه دستمزد می‌تواند سرعت تعطیلی یا ورشکستگی این بنگاه‌ها را بیشتر کند.

ج: و در ضلع سوم نیز، دولت قرار دارد که خود یک کارفرمای بسیار بزرگ است و افزایش دستمزدها، منجر به افزایش شدید هزینه‌های دولت و افزایش بیشتر کسری بودجه می‌شود که خود می‌تواند سبب افزایش نقدینگی و تورم شود.

بنابراین ملاحظه شود که تصمیمی بسیار دشوار پیش روی دولت قرار دارد. با این وصف، افزایش کمتر از نرخ تورم (مورد انتظار در سال آینده)، علاوه بر تبعات اقتصادی و اجتماعی منفی بر نیروهای کاری، تبعاتی منفی برای کارفرمایان نیز خواهد داشت: پایین بودن دستمزد از یک طرف سبب کاهش بهره‌وری نیروی کار و در نتیجه کاهش تولید بنگاه اقتصادی می‌شود و از طرف دیگر زمینه را برای خروج نیروهای با تجربه و ماهر که برای بنگاه‌های کوچک و متوسط نقشی محوری دارند، فراهم خواهد کرد.

لازم به ذکر است که بنگاه‌های بزرگ و ثروتمند، از تصمیم‌گیری‌های مرتبط با تعیین دستمزد کمترین اثر را نمی‌پذیرند زیرا با دسترسی که به منابع مالی فراوان دارند، متخصص‌ترین و با تجربه‌ترین نیروها را استخدام می‌کنند و دستمزدهایی به مراتب بالاتر از دستمزدهای تعیین شده به نیروهای خود پرداخت می‌کنند.

نکته دیگری که در مورد بحث تعیین دستمزد باید مورد توجه قرار گیرد آن است که بنگاه‌های کوچک و متوسط در بخش خصوصی بیشترین سهم از اشتغال کشور را در اختیار دارند. بنابراین افزایش دستمزد زمینه را برای تمایل این بنگاه‌ها به استفاده از تکنیک‌های سرمایه‌بر به جای تکنیک‌های کاربر فراهم می‌کند؛ امری که می‌تواند به کاهش اشتغال کل در اقتصاد کشور منتهی شود.

با توجه به توضیحات فوق و به‌خصوص به دلیل افزایش شدید قیمت ارز در روزهای جاری، افزایش بیش از نرخ تورم اعلامی در دستمزدها اجتناب‌ناپذیر است. با این وصف، برای کاهش اثرات منفی احتمالی بر کسری بودجه دولت از یک سو و جلوگیری از افزایش هزینه‌های بنگاه‌های کوچک و متوسط که اغلب در مرز سوددهی یا حتی ورشکستگی و تعطیلی بنگاه هستند، دو پیشنهاد را می‌توان ارائه کرد:

۱. برای جبران افزایش هزینه‌های بنگاه‌های کوچک و متوسط، ضروری است دولت معافیت‌ها (مالیاتی، بیمه‌ای و...) یا امتیازات و رانت‌هایی برای این گروه از بنگاه‌ها قائل شود (مثل آنچه در برنامه چهارم اعمال شد که براساس آن، برای استخدام هر نیروی کار، بنگاه‌ها از ۲۰ درصد از حق بیمه کارفرما معاف شده و دولت خود متعهد به پرداخت بود)؛

۲. اما مشکل آن است که دولت خود دچار مشکلات مالی و کسری بودجه شدید است و شرایط سختی به‌خصوص بعد از اعلام بازگشت فشار حداکثری توسط ترامپ در پیش‌رو دارد. برای رفع این مشکل، دولت می‌تواند از بنگاه‌هایی که درآمدهای بالایی دارند و مشمول معافیت مالیاتی هستند (مثل آستان قدس، بنیاد مستضعفان و...)، مالیات اخذ کند. به‌علاوه، ضمن تلاش بیشتر برای کاهش فرار مالیاتی گروه‌های پرنفوذ و پردرآمد، از ابرثروتمندان (که حتی درآمدشان با ثروتمندان معمولی هم فاصله‌ای نجومی دارد)، مالیات‌هایی با نرخ‌های تصاعدی بیشتر اخذ کند و منابع اضافه‌شده از این سیاست را صرف پرداخت امتیازات و معافیت‌های بیان‌شده در بالا برای جبران افزایش دستمزد توسط بنگاه‌های کوچک و متوسط کند تا مانع تعطیلی یا ورشکستگی احتمالی این بنگاه‌ها و در نتیجه افزایش بیکاری شود.
اقتصاددان

 


بازگشت
نظرات بینندگان :
نظر شما :
   
نام*
ایمیل* ایمیل محفوظ می باشد
نظر*
کد امنیتی*
کد امنیتی

 
پاکی آوردی ای امید سپید
یلدا شب هندوانه و فال و غزل
حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس
 
 
گزارش گزارش ویژه یادداشت تحلیل سرمقاله دانلود
صفحه نخست آخرین اخبار درباره ما ارتباط با ما  پیوندها  
نشر و نقل مطالب فقط با ذکر نام روزنامه همدان پیام بلامانع است.

 
روزنامه همدان پیام ( اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي، سياسي، ورزشی )
صاحب امتياز و مدير مسئول: نصرت ا... طاقتي احسن  -  سردبير: يدا... طاقتي احسن
نشاني: همدان، خيابان شريعتي، ابتداي خيابان مهديه، ساختمان پيام
تلفن: 8264433 (0811)  -  فکس: 8285048 (0811)  -  سازمان نیازمندی: 8264400 (0811)  - ايميل: info@hamedanpayam.com