پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

تفکر مستأجران در حال تغییر

نویسنده : غزل اسلامی

با افزایش اجاره‌ها ممکن است بسیاری از واحدها خالی بمانند

نگرانی مستأجران از میزان افزایش اجاره‌ها بالا رفته است. با اینکه هنوز موعد قرارداد اغلب مستأجران نرسیده و به تعبیری فصل جابجائی آغاز نشده است اما عمده مستأجران با صاحبخانه‌های خود درباره میزان قرارداد سال جدید صحبت کرده‌اند.

سال گذشته به‌صورت عمومی در سراسر کشور میزان اجاره‌بها با افزایش 62درصدی مواجه شد و همدان نیز مستثنی از این افزایش نبود. اما تورم همدان در بهار و تابستان که فصل جابجائی‌ها به‌حساب می‌آید حدود 40درصد بود، که پس از گذشت 6ماه از سال تورم اجاره‌بها روبه فزونی گذاشت و صاحبخانه‌ها نیز نزدیک به میزان تورم مسکن اجاره‌ها را بالا بردند. هرچند که فصل تمدید و جابجائی نبود اما معدود قراردادهائی که انجام شد با این تغییر و تحولات قیمتی مواجه شد.

اما امسال به‌نظر می‌رسد که با سال گذشته کمی متفاوت بوده و اغلب مستأجران از پس اجاره‌ها برنمی‌آیند.

یکی از مستأجرانی که موعد تمدید قرارداد اجاره خانه‌اش نزدیک است، گفت: 150میلیون تومان ودیعه و 3میلیون تومان میزان اجاره‌بهای بنده است اما 3هفته پیش صاحبخانه اعلام کرده که امسال 150 میلیون به ودیعه و 3میلیون به اجاره‌بها اضافه خواهدکرد و در غیر این‌صورت قرارداد نمی‌بندد.

وی ادامه داد: بنده 150میلیون تومان که ندارم نهایتاً با فروش طلا بتوانم 70میلیون تومان جور کنم. اجاره 6میلیون تومانی هم که اصلاً نمی‌توانم بپردازم. شنیدم که در تهران به سمت کانکس‌نشینی می‌روند. با شرایط درآمدها و میزان اجاره‌بها ما هم باید در روستائی که پدرم مقداری باغ دارد کانکس بزنیم و بدون آب و برق زندگی کنیم. چون نمی‌توانیم برای پرداخت اجاره بها قرض کنیم به این دلیل که می‌دانم حداقل چند سال نمی‌توانیم قرض خود را تسویه کنیم.

مستأجر دیگری هم گفت: اصلاً نمی‌خواهم به میزان افزایش اجاره‌ها فکر کنم، نهایتاً نتیجه این می‌شود که خانه را خالی کرده و در یکی از اتاق‌های خانه پدری زندگی ‌کنیم. 10سال پیش هم 2سال در طبقه بالای آنها زندگی می‌کردیم اما همین‌که درآمدم مقداری بالارفت و توانستم اجاره بپردازم جدا شدیم. اما حالا در طبقه بالا مستأجر زندگی می‌کند و ما هم اگر نتوانیم خانه مناسبی با پول و درآمدی که داریم، پیدا کنیم به پیشنهاد همسرم در یکی از اتاق‌های منزل پدرم ساکن می‌شویم.

مرد جاافتاده‌ای هم در این‌باره گفت: پسرم کارمند شرکت است و همسرش هم در مطب دکتر منشی است. به پسرم سپرده‌ام اگر توان پرداخت اجاره و افزایش آن را ندارد بیاید منزل خودمان و در اتاق زمان مجردیش زندگی کند تا اوضاع روبراه شود.
وی ادامه داد: زمانی که ما ازدواج کردیم اغلب خانواده‌ها همینطور زندگی می‌کردند و زندگی خیلی راحتی هم داشتند فقط طرز فکرها مقداری عوض شده که باید توقع‌ها پائین بیاید تا در آسایش بیشتری زندگی کنند.

وی افزود: پسر بزرگترم بعد از ازدواج 5سال در منزل خودمان زندگی کرد، حتی وقتی خانه خرید هم 2سال همینجا ماندند و بعد از پرداخت قرض‌هایشان با خیالی آسوده به منزل خود رفتند. حالا پسر دیگرم هم باید همین کار را انجام بدهد تا بتواند مبلغی پول برای خرید خانه پس‌انداز کند.

صاحبخانه مسن دیگری هم گفت: قیمت ملک بالارفته و علاوه بر آن هزینه‌ها به شدت افزایش پیدا کرده است، اگر بخواهم خسارتی که هر مستأجر به آپارتمان می‌زند را تعمیر کنم و یا رنگ، کابینت یا شیرآلات آن را تعویض کنم باید چند برابر 2سال پیش هزینه کنم. پس اگر بخواهم واحد را با قیمت یکی 2سال گذشته اجاره بدهم این کار را انجام ندهم برایم صرف بیشتری دارد چون هر مستأجری به سهم خود به خانه خسارت وارد می‌کند و برای مستأجر بعدی حتماً‌ باید آن ایرادات را رفع کنم. البته در چندسال گذشته بنده با مستأجرم کنار آمده و 3سال است که آن را تمدید می‌کنم که جمعاً 50درصد در این سال‌ها به اجاره اضافه کرده‌ام اما امسال هرطور حساب کتاب می‌کنم، نمی‌توانم با همین قیمت قرارداد را تنظیم کنم.

به مستأجر هم گفته‌ام امسال 50درصد به مبلغ ودیعه و50درصد به مبلغ اجاره اضافه کند. درصورتی که اگر بخواهم قرارداد جدید ببندم به‌راحتی می‌توانم 3برابر عدد فعلی، ودیعه و 3برابر هم اجاره را اضافه کنم اما می‌بینم قیمت واحد افزایش پیدا کرده و سرمایه بنده سرجایش است و حالا در این شرایط درآمدم کمی کمتر باشد تا مستأجرم آواره نشود جای دوری نمی‌رود.

هرچند که شاید بعضی از صاحبخانه‌ها چنین تفکری نداشته و با این بهانه که دریافت اجاره‌بها یک منبع مهم درآمدی آنهست نرخ‌های خود را به‌روز کنند، اما در مقابل در سال‌های گذشته صاحبخانه‌های زیادی در همدان ثابت کرده‌اند که قصد افزایش اجاره‌بها متناسب با تورم را ندارند.

شاید نتوان از افرادی که اجاره خانه تنها مبع درآمدی آنهاست، انتظار افزایش ندادن اجاره‌ها را داشت اما افرادی که در کنار درآمد خود اجاره‌بها نیز دریافت می‌کنند، می‌توانند امسال هم شرایط بهتری برای مستأجران خود فراهم کرده و میزان درآمد و هزینه آنها را هم هنگام قرارداد و تمدید قرارداد درنظر بگیرند.

از طرفی، چون عموماً شرایط بازار اجاره اگر همگام با تورم عمومی و قیمت ملک هم بالا نرود اما به هر حال با افزایش مواجه شده و ادامه‌دار نیز خواهدبود مستأجران به ناچار به سمت پیداکردن راهکار برای حل مشکل خود می‌روند. پیش از این فرهنگی از تهران به سایر شهرهای بزرگتر گسترش یافته بود که افراد مجرد برای بالابردن امکان اجاره آپارتمان و زندگی مستقل با یک یا چندنفر مشترکاً یک واحد اجاره کرده و مبلغ آن را بین خود تقسیم می‌کردند اما اکنون یک واحد آپارتمان برای 2خانواده هم در حال باب‌شدن است.

سال 1400 بود که یکی از پایگاه‌های خبری گزارشی از اجاره‌نشینی در تهران را منتشر کرد. در این گزارش یکی از مشاوران املاک گفته است «در یک سال گذشته تقاضا برای گرفتن خانه‌ اجاره‌ای با چند هم‌خانه افزایش داشته است. پولشان نمی‌رسد، 2 یا 3نفری خانه می‌گیرند.» مشاور املاکی دیگری هم گفته که «تنها افراد مجرد نیستند که دنبال اجاره خانه به‌صورت مشترک هستند. مستأجر متأهل هم داشتیم که با یک خانواده دیگر خانه اجاره کردند. 2خانواده متأهل که با هم نفر می‌شدند. یک خانه ۷۰متری را ۳۰۰میلیون تومان رهن کردند.»

چنین وضعیتی به شهرهای کوچکتر هم رسیده و اگر به‌صورت عملی انجام نشده اما از روی ناچاری در ذهن‌ها چنین تفکری در حال شکل‌گیری است. زیرا درآمدها دیگر کفاف هزینه‌ها را نمی‌دهد. شرایط موجود سبب شده هم کارگران مجبور به اجاره اشتراکی خانه و یا سکونت در منزل پدری خود باشند و هم کارمندان به این سمت کشیده می‌شوند. مخصوصاً آنهایی که حقوق مصوب وزارت کار می‌گیرند در شرایط سخت‌تری گیر افتاده‌اند.

با توجه به پائین‌بودن توان اقشار اجاره‌نشین، ظرفیت رشد در این بازار محدود است. بنابراین، به‌تازگی در ستاد تنظیم بازار مسکن، با بررسی موضوعات ساماندهی بازار واحدهای مسکونی استیجاری، سرعت‌بخشی به شناسایی خانه‌های خالی، ساماندهی بنگاه‌های معاملات املاک و برخورد با بنگاه‌های املاک فاقد مجوز در محل وزارت راه و شهرسازی برای کنترل بازار اجاره تصمیم‌گیری کرده‌اند. زیرا نتایج تعیین سقف برای افزایش اجاره‌بها نشان می‌دهد که تأثیر چندانی در کنترل بازار نداشته است، هرچند که در 3سال گذشته صاحبخانه‌ها زیادی این مصوبه را رعایت کرده‌اند.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس