مردم تحت فشار معیشتی هستند و مسئولیتی در قبال هزینههای اضافی توزیعکنندگان و تولیدکنندگان ندارند. اینکه نظام توزیع ما قادر است اجاره و هزینههای غیر منطقی را تماما به مصرفکننده منتقل کند، یک ضعف عمده است.
متأسفانه تورم و خلق تورم به یک رقابت ویرانگر بین بخشها و حتی افراد جامعه تبدیل شده است و اگر کسی نتواند کالاها و خدماتش را گرانتر بفروشد، جا میماند و حذف میشود.
بخش بزرگی از تورم عمومی ناشی از کمبودهای عمدی و یا دستکاری شاخصهای اقتصادی است و مبنای طبیعی و یا اقتصادی ندارد. بخش قابل توجه دیگری، تورم انتظاری است و نه واقعی. گاهی با یک توئیت مقامات صهیونیست و آمریکایی بازار آغاز به نوسان میکند، بدون آنکه مشکلی در اقتصاد به وجود آمده باشد.
در مرحله نخست باید در خصوص تورم آگاهیسازی شود. خیلی از فعالان اقتصادی نمیدانند تورم سود نیست و باید بخش بزرگی از سود سالیانه خود را برای تورم و بهروزرسانی کسبوکار خود هزینه کنند، همان هزینهای که دولت از آن مالیات میگیرد.
کارفرمایان در دنیا نخستین و محکمترین سد مقابل دولت برای افزایش تورم هستند چون تورم سود آنها را میبلعد. اما در ایران سرمایهداران ما سواد اقتصادی کافی ندارند و به بهانههای واهی بدنبال ایجاد و افزایش تورم هستند. حتی با دولت برای افزایش تورم تبانی میکنند.
دوم؛ باید همه بایستیم. هیچ کس نباید حتی ریالی به تورم اضافه کند و مردم باید یکپارچه در مقابل حتی یک ریال افزایش قیمتها بایستند و خرید نکنند. متأسفانه ایرانیها در یک رفتار غلط و ضد فرهنگی برای کالاهایی که گران میشوند صف میکشند و تقاضای انفجاری ایجاد میکنند، این رفتار ابلهانه و غیرقابل قبول است.
سوم؛ باید لیست افزایش قیمتها در یک ماه تجزیه و تحلیل شود و مردم یکصدا ۵ کالای نخست لیست که بیشترین افزایش قیمت را داشتهاند، به مدت 3 ماه نخرند. این باید میثاق ملی ما باشد. یقین داریم هیچ تولیدکننده و واردکنندهای مایل نیست تا ۳ ماه فروشش صفر شود و چکهایش برگشت بخورد.
اکنون نقش ساختارهای اجتماعی در مهار ناهنجاریهای اقتصادی و اجتماعی صفر است. اما در کشورهای پیشرفته هیچ کس مایل و قادر نیست مقابل خواست مردم بایستد. هیچکس قادر نیست به مردمی که نمیخرند، گران بفروشد. تولید بدون توزیع ممکن نیست و قرار نیست مردم تاوان حماقت و طمع بیپایان برخی تولیدکنندگان و توزیعکنندگان بیاخلاق را بپردازند.
مردم تحت فشار معیشتی هستند و مسئولیتی در قبال هزینههای اضافی توزیعکنندگان و تولیدکنندگان ندارند. اینکه نظام توزیع ما قادر است اجاره و هزینههای غیر منطقی را به مصرفکننده منتقل کند، یک ضعف عمده است. قیمت کالاها مشخص است یا توزیعکننده میتواند رقابت کند و یا نمیتواند. مصرفکننده مسئول هزینههای اضافی و بیعرضگی دیگر بخشهای اقتصادی نیست.
اکنون بحرانیترین بخش جریان کالا و خدمات، نظام فاسد توزیع است که هم مصرفکنندگان و هم تولیدکنندگان را بشدت تحت فشار قرار داده است و اجارههای بیحساب و کتاب گلوگاه توزیع.
مجید گودرزی
کارشناس اقتصاد
