محصولی برجسته و دارای جایگاه جهانی که در کشورهایی، چون بلغارستان، آلمان، فرانسه و ترکیه نام آشناست و این کشورها حاضرند چندین هزار دلار را به پای حبههای مرواریدیاش بریزند.
گفته میشود شرکتهای برند عطرسازی، آرایشی بهداشتی و دارویی دنیا مشتریان پروپاقرص این محصول همدانی هستند.
با این توصیف اما هنوز آن کشاورز زحمتکشی که گرمای تابستان را برای برداشت این محصول به جان میخرد نمیتواند به آن سودی که انتظارش را دارد برسد و حاصل دسترنجش بیشتر به جیب دیگران میرود.
قطع و یقین برای پایان یافتن رنج کشاورز، کاهش نوسان قیمت، ایجاد اشتغال چند هزار نفری، ارزآوری چند صد درصدی برای کشور و کوتاهی دست دلالان تنها یک راه باقی میماند، ایجاد صنایع تبدیلی سیر یعنی همان تحقق شعار اقتصاد مقاومتی در سایه وحدت ملی و امنیت ملی که با محوریت سلسله شعارهای اقتصادی است.
به نظر میرسد مسئولان در گذشته اهمیت فرآوری سیر را نمیدانستند، اما امروز به ظرفیت استثنایی این مروارید گرانبها پیبردند، پس وقت آن رسیده وعدههای مسئولان از روی کاغذ روزنامهها و خروجی خبرگزاریها به مقام عمل درآید.
با ایجاد صنایع تبدیلی سیر دهها محصول فرآوری شده تولید میشود که علاوه بر کشورهای همسایه، کشورهای اروپایی هم مشتری پر و پا قرص این تولیدات هستند و ارزآوری ۴۰۰درصدی نصیب ما میکنند این یعنی تولید ثروت، اشتغال پایدار و رونق اقتصادی که گرهگشای بسیاری از مشکلات در استان خواهد بود.
برنامه توسعه خوشه سیر همدان، اجرای برنامههای عملیاتی این خوشه
بیشترین میزان سیر این استان در شهرستان همدان و بعد بهار کشت میشود و حدود 1200هکتار از اراضی شهرستان همدان و حدود 3هزار هکتار از اراضی بهار به کشت این محصول اختصاص دارد، برهمین اساس و به دلیل پیشتازی تولید سیر در این خطه حاصلخیز، همدان قطب تولید سیر کشور لقب گرفته است.
سیر تولیدی در کشور در 2سال گذشته 133هزار تن بوده که 51هزار تن از آن یعنی 40 الی 50درصد تولید کشور به استان اختصاص دارد.
سال زارعی گذشته 42هزار تن سیر خشک در 4هزار هکتار سطح زیر کشت در استان تولید شده است و 8هزار و ۳۰۰ تن نیز سیرتر برای مصرف تازه خوری تولید شده است.
خاک حاصلخیز، شرایط اقلیمی مناسب، و تجربه کشاورزان این منطقه، سیر همدان را به محصولی با طعم و کیفیت بینظیر تبدیل کرده است.
استان همدان نیمی از سیر کشور که ۵۰ هزار تن است تولید میکند
در فصل برداشت سیر همدان، این محصول به یکی از پرطرفدارترین محصولات کشاورزی کشور تبدیل میشود و توجه بسیاری از خریداران سیر را به خود جلب میکند.
کاربردهای سیر همدان در صنایع غذایی و دارویی
سیر همدان به دلیل کیفیت و طعم منحصربهفردش، یکی از پرکاربردترین محصولات در آشپزی ایرانی و جهانی است. این محصول در تهیه انواع غذاهای سنتی، ترشیها، و ادویهها استفاده میشود. علاوه بر این، خواص دارویی سیر از جمله تأثیر آن بر تقویت سیستم ایمنی، کاهش فشار خون، و پیشگیری از بیماریهای قلبی، موجب شده که در صنایع داروسازی و طب سنتی نیز مورد توجه قرار گیرد. همچنین، صادرات سیر همدان به کشورهای مختلف نشاندهنده تقاضای بالای این محصول در بازارهای جهانی است.
نقش جشنوارهها یا رویدادهای مرتبط با سیر همدان
در فصل برداشت سیر در همدان، اصولا جشنواره هایی برگزار میشود که نمونه عینی آن را در روستای سولان شاهد بودیم. برگزاری جشنوارهها و رویدادهای محلی به معرفی این محصول ارزشمند کمک شایانی کند. این جشنوارهها فرصتی برای کشاورزان فراهم میکنند تا محصولات خود را به نمایش بگذارند و با خریداران داخلی و خارجی ارتباط برقرار کنند. همچنین، این رویدادها میتوانند به توسعه گردشگری منطقه و ایجاد درآمدزایی بیشتر برای کشاورزان و ساکنان محلی منجر شوند. معرفی سیر همدان در چنین برنامههایی به شناخت بیشتر این محصول در سطح ملی و بینالمللی کمک شایانی میکند.
در همین ارتباط با یکی از مدیران شهرستانی جهاد کشاورزی گفتوگو میکنیم.
مدیر جهاد کشاورزی بهار با اشاره به کشت 2هزار و 350 هکتار سیر در اراضی کشاورزی شهرستان بهار، از برداشت سیر از این اراضی خبر داد و گفت: 300 هکتار از اراضی شهرستان به کشت سیر قرمز و 2هزار و 50 هکتار نیز به سیر سفید اختصاص یافته است.
حسن اصلانی با اشاره به کشت حدود3 هزار هکتار سیر در اراضی کشاورزی شهرستان بهار، از برداشت سیر از این اراضی خبر داد.
این مسئول از پیشبینی تولید حدود 30 تُن سیر قرمز در هر هکتار خبر داد و افزود: 300 هکتار سیر قرمز در شهرستان بهار کشت شده، اما بهدلیل نبود صنایع تبدیلی در این شهرستان، 80 درصد محصول تولیدی به خارج از استان صادر میشود.
وی با بیان اینکه شهرستان بهار بهعنوان یکی از قطبهای اصلی تولید سیر در استان همدان شناخته میشود، افزود: عملیات برداشت سیر در این شهرستان از 25 اردیبهشتماه آغاز شده است.
مدیر جهاد کشاورزی شهرستان بهار با تفکیک سطوح زیر کشت، افزود: بهجز 300 هکتار از اراضی شهرستان که به کشت سیر قرمز اختصاص یافته، در دو هزار و 50 هکتار نیز سیر سفید کشت شده است.
وی با اشاره به وضعیت مطلوب تولید، گفت: درخصوص سیر سفید، پیشبینی میشود با میانگین عملکرد 30 تُن در هکتار، شاهد برداشت محصول باکیفیتی باشیم.
اصلانی افزود: بازه برداشت سیر سفید نیز 10 روز آینده آغاز میشود و تا نیمه دوم تیرماه ادامه خواهد داشت.
وی تأکید کرد: بهطور کلی میزان برداشت سیر سفید در اراضی این شهرستان بسته به شرایط و نوع کشت، متغیر بوده و بهطور میانگین 23 تُن در هکتار برآورد میشود.
مدیر جهاد کشاورزی شهرستان بهار در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت بازار و صنایع تبدیلی اشاره کرد و افزود: 20 درصد از تولیدات سیر شهرستان بهار صرف مصارف داخلی و نیاز بازار محلی و مابقی به سایر نقاط کشور صادر میشود.
وی با ابراز تأسف از نبود صنایع تبدیلی و فرآوری سیر در سطح شهرستان، تصریح کرد: متأسفانه با وجود ظرفیت بالای تولید، بخش عمده فرآوری این محصول در خارج از شهرستان صورت میگیرد که امیدواریم با ورود بخش خصوصی و ایجاد صنایع جانبی و تولید ترشیجات، ارزشافزوده این محصول ارزشمند در داخل شهرستان حفظ شود.
مدیر جهاد کشاورزی بهار با بیان اینکه شهرستان رتبه دوم تولید سیر در استان را در اختیار دارد، خاطرنشان کرد: کشاورزان بهار با تکیه بر تجربه و کیفیت بالای محصول تولیدی، همواره تلاش دارند تا جایگاه این شهرستان را در تولیدات کشاورزی کشور، تثبیت کنند.
