پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

توکل دارا‌ئی

روزنامه‌نگاری تخصصی بیش از گذشته اهمیت پیدا کرده است

از نگاه شما مهم‌ترین دغدغه امروز خبرنگاران چیست؟
به اعتقاد من دنیای روزنامه‌نگاری از سال‌های ابتدایی فعالیت ما تاکنون کاملا دگرگون شده است. زمانی امکانات تولید خبر بسیار محدود بود، اما امروز با گسترش اینترنت، تلفن همراه، شبکه‌های اجتماعی و ابزارهای دیجیتال، فضای رسانه به‌طور کامل تغییر کرده است.در گذشته رقیب اصلی رسانه‌ها، رسانه‌های چاپی بودند، اما امروز هر فردی با یک تلفن همراه می‌تواند تولید محتوا و حتی تولید خبر انجام دهد. با این حال، معتقدم جایگاه روزنامه‌نگار حرفه‌ای همچنان حفظ شده است، زیرا خبر صرفا انتشار اطلاعات نیست؛ بلکه نیازمند تحلیل، صحت‌سنجی، تجربه و رعایت اصول حرفه‌ای است، خبرنگاران امروز باید خود را با فناوری‌های جدید تطبیق دهند.
فناوری و هوش مصنوعی چه فرصت‌ها و تهدید‌هایی رو برای رسانه ایجاد کرده است؟
هوش مصنوعی یکی از مهم‌ترین موضوعات امروز رسانه‌هاست. به اعتقاد من هوش مصنوعی تهدید نیست، بلکه یک ابزار قدرتمند است. همان‌گونه که ابزارهای دیگر به پیشرفت کار خبرنگار کمک کرده‌اند، هوش مصنوعی نیز می‌تواند در گردآوری اطلاعات، خلاصه‌سازی منابع و تسریع فرآیند تولید محتوا مؤثر باشد؛ البته به شرط آنکه روزنامه‌نگار دانش و تخصص لازم را داشته باشد و بتواند صحت اطلاعات را بررسی کند.
خبرنگار نباید دانش تخصصی خود را کنار بگذارد و همه چیز را به هوش مصنوعی بسپارد. این فناوری زمانی مفید است که در کنار دانش، تجربه و قدرت تحلیل انسان قرار گیرد، نه اینکه جایگزین آن شود.امروز شبکه‌های اجتماعی و شهروند-خبرنگار نیز به بخشی از فضای اطلاع‌رسانی تبدیل شده‌اند. من این‌ها را رقیب رسانه‌های حرفه‌ای نمی‌دانم، بلکه ابزارهایی می‌دانم که می‌توانند در اطلاع‌رسانی نقش داشته باشند.
همچنین معتقدم روزنامه‌نگاری تخصصی اهمیت بیشتری نسبت به گذشته پیدا کرده است. خبرنگاری که در حوزه اقتصاد، فرهنگ، گردشگری، تئاتر یا هر حوزه دیگری فعالیت می‌کند، باید دانش اولیه آن حوزه را داشته باشد تا بتواند تحلیل درست ارائه دهد. بدون شناخت موضوع، تولید محتوای حرفه‌ای امکان‌پذیر نیست.در مجموع، آینده روزنامه‌نگاری را مثبت می‌بینم. فناوری‌های نوین، از جمله هوش مصنوعی، اگر درست و آگاهانه مورد استفاده قرار گیرند، می‌توانند به ارتقای کیفیت رسانه‌ها کمک کنند.
برای ارتقای روزنامه‌نگاری در همدان چه پیشنهادی دارید؟
همدان شهری با پیشینه تاریخی و فرهنگی بسیار ارزشمند است و ظرفیت بالایی برای تولید محتوای حرفه‌ای دارد. به نظر من باید بیش از گذشته روی آموزش خبرنگاران، به‌ویژه در حوزه‌های تخصصی، سرمایه‌گذاری شود. انجمن‌های رسانه‌ای و مطبوعاتی می‌توانند با برگزاری دوره‌های آموزشی، نشست‌های تخصصی و جلسات نقد و بررسی، به ارتقای سطح حرفه‌ای خبرنگاران کمک کنند.همچنین لازم است ضمن نقد عملکرد رسانه‌ها، از تجربه گذشته نیز درس بگیریم و با بازشناسی ظرفیت‌های موجود، مسیر آینده را با نگاه علمی و حرفه‌ای ادامه دهیم.
با توجه به گسترش فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی، آینده روزنامه‌نگاری را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
پیش از هر چیز، ما به‌عنوان اهالی رسانه باید خودمان استفاده از ابزارهای نوین را بپذیریم و به آنها نگاه تخصصی داشته باشیم. طبیعی است که سایر دستگاه‌ها، از جمله شهرداری‌ها، فرمانداری‌ها و نهادهای مختلف نیز به سمت استفاده از این فناوری‌ها حرکت کنند، اما مهم‌تر از همه این است که جامعه رسانه‌ای در این زمینه پیشگام باشد.به اعتقاد من، ورود این ابزارها اتفاق مثبتی است. امروز فناوری این امکان را فراهم کرده که لحظه وقوع یک رویداد ثبت و مستندسازی شود و این موضوع می‌تواند به افزایش سرعت اطلاع‌رسانی کمک کند.
یکی از دغدغه‌های جدی امروز، وضعیت معیشتی خبرنگاران و رسانه‌هاست. ارزیابی شما از این موضوع چیست؟
واقعیت این است که موضوع معیشت خبرنگاران را نمی‌توان جدا از شرایط اقتصادی کشور بررسی کرد. امروز بسیاری از رسانه‌ها، به‌ویژه رسانه‌های محلی و بخش خصوصی، با مشکلات مالی جدی مواجه هستند. زمانی بخش قابل توجهی از هزینه‌های رسانه از طریق آگهی تأمین می‌شد، اما اکنون این منبع درآمد نیز به شدت کاهش یافته و بسیاری از رسانه‌ها با کمبود منابع مالی دست‌وپنجه نرم می‌کنند.اداره یک رسانه بدون پشتوانه اقتصادی امکان‌پذیر نیست. اگر رسانه درآمد نداشته باشد، حتی با وجود نیروهای متخصص و باتجربه، ادامه فعالیت آن با مشکل مواجه خواهد شد.
به نظر شما دولت چه نقشی در حمایت از رسانه‌ها دارد؟
به اعتقاد من، بخش‌هایی که به دولت مربوط می‌شوند باید از رسانه‌ها حمایت کنند، اما این حمایت نباید به معنای دخالت در استقلال حرفه‌ای رسانه باشد. همان‌طور که دولت برای اطلاع‌رسانی و فعالیت رسانه‌ای خود در بخش‌های مختلف هزینه می‌کند و برای برخی مجموعه‌ها بودجه اختصاص می‌دهد، رسانه‌های خصوصی نیز باید از حمایت‌های عادلانه و شفاف برخوردار شوند.البته این حمایت نباید به گونه‌ای باشد که رسانه در قبال آن مجبور به چشم‌پوشی از رسالت حرفه‌ای خود شود.
آیا حمایت دولت به تنهایی برای حل مشکلات رسانه‌ها کافی است؟
خیر. در کنار حمایت‌های قانونی، خود رسانه‌ها نیز باید به سمت ایجاد درآمدهای پایدار حرکت کنند. امروز مدیریت اقتصادی رسانه اهمیت زیادی دارد. اگر یک رسانه نتواند برای خود مدل درآمدی مناسبی تعریف کند، دیر یا زود با مشکلات جدی روبه‌رو خواهد شد.من معتقدم باید میان رسالت فرهنگی رسانه و مدیریت اقتصادی آن توازن برقرار شود. درآمدزایی نباید بر محتوای خبری سلطه پیدا کند.
برای بهبود آینده رسانه‌ها چه راهکاری پیشنهاد می‌کنید؟
به نظر من، آینده رسانه‌ها در گرو ایجاد یک توازن منطقی است؛ از یک سو دولت باید وظیفه خود را در حمایت از حوزه فرهنگ و رسانه انجام دهد و از سوی دیگر، رسانه‌ها نیز باید با مدیریت صحیح، استفاده از فناوری‌های نوین، توسعه منابع درآمدی و جلب اعتماد مخاطبان، مسیر پایداری اقتصادی خود را هموار کنند.
شغل خبرنگاری امروز با چه دشواری‌هایی روبه‌رو است؟
خبرنگاری به طور ذاتی شغل دشواری است؛ زیرا خبرنگار در برابر مردم مسئول است و اگر اعتماد مردم را از دست بدهد، موفق نخواهد بود. رسالت اصلی مطبوعات در همه جای دنیا، تعهد به صداقت، حقیقت و منافع عمومی است. خبرنگار باید بتواند واقعیت را همان‌گونه که هست، بدون جانبداری و با رعایت اصول حرفه‌ای به اطلاع مخاطبان برساند.
یکی از مهم‌ترین چالش‌ها این است که انتشار برخی اخبار، به‌ویژه گزارش‌های انتقادی یا پرونده‌های مربوط به فساد، ممکن است با شکایت، فشار یا حتی تهدید همراه شود. با این حال، اگر رسانه بر اساس اسناد و مدارک معتبر، راستی‌آزمایی و رعایت قانون عمل کند، نباید از انجام رسالت حرفه‌ای خود عقب‌نشینی کند.
رسانه‌های خصوصی برای ادامه فعالیت چه اقداماتی باید انجام دهند؟
رسانه‌ها نباید تنها به حمایت‌های دولتی تکیه کنند. هر رسانه‌ای باید برای تأمین هزینه‌های خود برنامه اقتصادی مشخصی داشته باشد. ایجاد درآمدهای پایدار، جذب مخاطب، استفاده از ظرفیت‌های اشتراک، تبلیغات هدفمند و ارائه خدمات رسانه‌ای از جمله راهکارهایی است که می‌تواند به تداوم فعالیت رسانه کمک کند.
نقش فضای مجازی را در این میان چگونه ارزیابی می‌کنید؟
امروز فضای مجازی سرعت انتشار اطلاعات را افزایش داده است، اما همین سرعت گاهی سبب انتشار اخبار ناقص، آمارهای نادرست و تحلیل‌های غیرکارشناسی می‌شود. بارها دیده‌ایم که فردی آماری را بدون استناد منتشر می‌کند و همان آمار، دهان‌به‌دهان می‌چرخد و به‌عنوان واقعیت پذیرفته می‌شود، در حالی که ممکن است اساسا صحیح نباشد.
برای بهبود وضعیت خبرنگاران و رسانه‌ها چه اقداماتی ضروری است؟
به اعتقاد من، مهم‌ترین مطالبه خبرنگاران، بهبود معیشت و ایجاد امنیت شغلی است. رسانه‌ای که از نظر اقتصادی ضعیف باشد، ناچار است با نیروی انسانی کمتر فعالیت کند و این موضوع به‌طور طبیعی کیفیت تولید محتوا را کاهش می‌دهد. وقتی یک روزنامه به جای 20خبرنگار، تنها با 5 خبرنگار اداره شود، نمی‌توان انتظار همان سطح از کیفیت و پوشش خبری را داشت.از سوی دیگر، خبرنگاری که دغدغه معیشت دارد، نمی‌تواند تمام توان خود را صرف کار حرفه‌ای کند.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس