یکی از مهمترین مباحث سالهای اخیر در حوزه افکار عمومی و اجتماعی موضوع سرمایه اجتماعی است.
موضوعی که برای بقای یک جامعه و تاب آوری آن بسیار اهمیت دارد و اهمیت آن در این روزهای پس از حوادث دی ماه بیشتر شده است.
در این حوزه اظهار نظر زیاد شده و پژوهش های بسیاری نیز انجام شده است و بسیاری بر این باورند که دانشگاهها و مدیران در ارتقا سرمایه اجتماعی و تولید اعتماد نقش اساسی را بر عهده دارند.
در این زمینه رئیس مجلس نیز با بیان اینکه اعتماد مهمترین سرمایه اجتماعی و اساس کار ماست، تصریح کرده؛« این مهم در رفتوبرگشتها و آگاهیبخشی شکل میگیرد. اعتماد با شعار تحقق نمییابد بلکه باید تولید شود و اگر شکل گرفت، مشارکت معنادار اتفاق میافتد.»
وی گفته؛«متأسفانه ما مشکلات را تبدیل به مسأله نمیکنیم و وقتی مسأله را به رسمیت نمیشناسیم، یعنی به آن توجه نمیکنیم؛ اگر به دنبال حل مسئله هستیم، باید مسئولان، مردم و جامعه آن را به رسمیت بشناسند. معتقدم هیچ وظیفهای مهمتر از آگاهیبخشی به جامعه نداریم باید به جوانان، مدیران و خانوادهها آگاهیبخشی کنیم البته در کنار این مهم، باید حقوق آنها احصا و به آنها داده شود؛ هر فردی که نسبت به حق خود آگاهی داشته باشد و آن را مطالبه کند، خودبهخود نسبت به وظیفه خود نیز آگاه میشود، اما متأسفانه ما عکس این کار را انجام میدهیم و وظیفه خود در مقابل افراد و حق آنها نسبت به خودمان را تشریح نمیکنیم. اگر این رابطه برقرار شود و هر کسی حق خود را مطالبه کند و هر جا نسبت به حق خود آگاهی نداشت، ما وظیفه آگاهیبخشی خود را انجام دهیم، در این مسیر سرمایه اجتماعی شکل میگیرد.»
بیان این سخنان پس از حوادث دی ماه و در شرایطی که نیاز به ارتقا سرمایه اجتماعی در این شرایط اهمیت مضاعف یافته است، اهمیت بسیاری دارد.
این سخنان نشان میدهد رئیس یکی از قوای مهم کشور به خوبی میداند که برای افزایش سرمایه اجتماعی چه کار باید کرد. هر چند نهاد تحت مدیریت وی در این زمینه تاکنون حرکت روشنی نداشته و بر محور آگاهی بخشی تحرک مشخصی نداشته است.
البته این موضوع تنها مربوط به یک قوه و نهاد نیست و تمام قوا و نهادها لازم است آگاهی بخشی به عنوان پایه اعتماد را مورد توجه قرار داده و در روندی حرکت کنند که اعتماد در جامعه افزایش یافته و نتیجه این افزایش، ارتقا سرمایه اجتماعی باشد.
در این حرکت نقش رسانه های مستقل به عنوان ابزار آگاهی بخشی در جامعه اهمیت یافته و لازم است برای افزایش اعتماد از رسانه های مستقل که مورد اعتماد بیشتر مردم هستند، استفاده شده و از شعار دادن در این حوزه پرهیز جدی شود.
